Góc nhìn đa chiều về BOT giao thông

(VOV5) -  Thời gian qua, các trạm BOT giao thông được dư luận trong và ngoài nước quan tâm. 

Theo Tổng cục Du lịch Việt Nam, trong 11 tháng vừa qua, có hơn 11 triệu rưỡi lượt khách du lịch đến với Việt Nam. Còn khách nội địa ước đạt tới 68 triệu lượt. Năm nay cả khách quốc tế và khách nội địa đều tăng. Số lượng kiều bào ở nước ngoài về nước cũng chiếm một phần trong đó.

Khách du lịch thì có liên quan gì đến BOT giao thông? Tưởng không mà lại có đấy. Sự dịch chuyển với số lượng người lớn như thế liên quan trực tiếp đến giao thông.

Góc nhìn đa chiều về BOT giao thông - ảnh 1Cao tốc Hà Nội - Lào Cai góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế các tỉnh Tây Bắc

Nếu ai ở nước ngoài vài năm không về thăm quê, giờ trở lại, thấy việc đi lại trong nước thuận tiện hơn rất nhiều, nhất là đi trên những đường cao tốc ở khắp các vùng miền. Đó là nhờ những tuyến đường mới được mở ra theo dự án BOT giao thông.

BOT giao thông là những tuyến đường được xây dựng theo hình thức xây dựng, kinh doanh, chuyển giao. Cụ thể hơn, doanh nghiệp bỏ tiền ra làm đường, sau đó thu phí trong một thời gian nhất định rồi chuyển giao lại cho nhà nước quản lý.

Hình thức đầu tư này đã được triển khai ở nhiều dự án hạ tầng, nhưng nhiều nhất là các công trình giao thông. Nếu ở thập niên 90 của thế kỷ trước, Việt Nam có một dự án BOT là đường Trường Sơn ở Thành phố Hồ Chí Minh đi sân bay Tân Sơn Nhất, thì giai đoạn từ năm 2010 đến năm 2015, Việt Nam đã có 58 dự án BOT với nguồn vốn huy động hơn 170.000 tỉ đồng. 58 dự án ấy hoàn thành đã làm thay đổi vượt bậc bộ mặt giao thông đường bộ của Việt Nam. Nếu trước đây, Mù Cang Chải ở tỉnh Yên Bái, hay tỉnh Hà Giang là rất xa với người miền xuôi, về các tỉnh Miền Tây thì đò giang cách trở, thì nay đi lại vô cùng thuận tiện. Những tuyến đường mới ấy đã góp phần đặc biệt quan trọng cho phát triển kinh tế xã hội của các địa phương, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, đảm bảo an ninh quốc phòng và làm tăng năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Góc nhìn đa chiều về BOT giao thông - ảnh 2 Một trạm thu phí đường bộ ở Việt Nam

 Như vậy, với các dự án BOT giao thông, ngoài mục tiêu mở rộng và phát triển hạ tầng giao thông, tạo điều kiện cho phát triển kinh tế, chúng ta đã có bước đột phá là huy động được một nguồn vốn xã hội khổng lồ, hơn 170.000 nghìn tỷ đồng đầu tư cho phát triển. Nguồn vốn ấy cũng góp phần quan trọng trong việc ổn định kinh tế vĩ mô.

Tuy nhiên, gần đây, một số dự án BOT, bị người dân phản đối. Nguyên do, trong quá trình xây dựng, triển khai một vài dự án, Bộ Giao thông vận tải thường gắn với việc làm đường mới với việc cải tạo đường cũ, là quốc lộ, sau đó lập trạm thu phí trên tuyến đường cải tạo có bao gồm tuyến đường mới nên gây bức xúc cho người tham gia giao thông.

Qua ý kiến của dư luận, trong năm qua, thanh tra Chính phủ đã tiến hành kiểm tra và đã có báo cáo trước quốc hội một số sai phạm như hầu hết các dự án là chỉ định thầu chứ không phải đấu thầu theo quy định. Tiếp nữa là nguồn vốn thật sự của nhà đầu tư ít, vốn vay ngân hàng nhiều. Thứ 3 là phê duyệt không chính xác về tổng vốn đầu tư các dự án, theo đó là kéo dài thời gian thu phí và thu phí với mức cao. Và một số trạm thu phí đặt chưa đúng vị trí dẫn đến tạo áp lực cho người tham gia giao thông và tăng chi phí cho hoạt động vận tải.

Trước những bức xúc của người dân và dư luận, mới đây nhất, Thủ tướng Chính phủ đã chủ trì cuộc họp với Bộ Giao thông vận tải và tỉnh Tiền Giang dừng thu phí 1 tháng tại trạm thu phí Cai Lậy. Trước đó, phát biểu tại diễn đàn quốc hội sáng 23/10, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cho biết, trong năm tới, Chính phủ sẽ tập trung chấn chỉnh những nội dung còn chưa hợp lý, sai phạm trong các dự án đối tác công tư, nhất là dự án BOT, BT.

Cùng với đẩy mạnh phát triển kinh tế tư nhân, việc huy động nguồn vốn của người dân tham gia vào các dự án phát triển hạ tầng và phục vụ đời sống sẽ được mở rộng trong thời gian tới. Vấn đề này đã được khẳng định trong Nghị quyết của Đảng và chính sách của Nhà nước. Bởi thế, ngoài việc thanh tra, kiểm tra, kiểm toán cho đúng, cho đủ, xử lý vi phạm trong các dự án đầu tư, nhằm đảm bảo lợi ích của nhà đầu tư và quyền lợi của người dân, khuyến khích phát triển các dự án BOT sẽ là hình thức đầu tư hiệu quả phục vụ phát triển kinh tế, xã hội của đất nước.

Phản hồi

Tin liên quan
Các tin/bài khác