Trong hành trình Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, không chỉ có dấu chân của những người lính. Ở xã biên giới Thanh Thủy, (Tuyên Quang) còn có người đồng hành đặc biệt: ông Lê Mạnh Dũng - Chủ tịch UBND xã Thanh Thủy. Dù bận rộn với công việc quản lý của một xã biên giới, ông vẫn luôn tranh thủ từng khoảng thời gian trống, xong việc ở xã lại khoác balo lên đường cùng đội quy tập để tìm và đưa các liệt sĩ trở về.
Phủi vội lớp đất đỏ bết dính trên quần áo, đắp lại miếng bông y tế lên vết vắt cắn còn rỉ máu ở chân, ông Lê Mạnh Dũng nâng chén nước chè nóng rót vội để tiếp chuyện chúng tôi. Người đứng đầu chính quyền xã vừa trở về sau chuyến đi cùng Đội tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tỉnh Tuyên Quang lên điểm cao 685. Chuyến đi vất vả, hiểm trở, nhưng với ông là niềm vui khôn xiết bởi đội đã cất bốc và đưa được một liệt sĩ về nhà quàn để hương khói.
Ông Dũng chia sẻ: "Tháng 7/2025, tôi được điều động lên đây đảm nhiệm chức vụ Phó Bí thư, Chủ tịch xã Thanh thủy. Lên được 3 ngày, tôi nhận được tin Đội quy tập tìm được 3 hài cốt liệt sỹ. Tôi đã sang nhà chờ và bàn bạc cùng anh em thời gian, địa điểm để đưa hài cốt các liệt sỹ về. Tôi đã trực tiếp tham gia cùng đoàn lên chỗ có hài cốt liệt sỹ. Lên đến nơi, chúng tôi thấy hài cốt các liệt sỹ không còn nhiều, chỉ những mảnh xương nhỏ và ít đất. Từ lúc đó trở đi, tôi thường xuyên lên cùng với anh em Đội quy tập. Đặc biệt, khi mỗi lần Đội quy tập tìm thấy hài cốt các liệt sỹ, tôi lại đi cùng... Cảm giác lúc đó rất vui mừng và nau náu một điều là phải đi được, dù xa như lên Nậm Ngặt, tôi đều sẽ đi".
Từ ngày tỉnh Tuyên Quang triển khai chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sỹ, mỗi lần thu xếp được công việc, ông Lê Mạnh Dũng lại cùng Đội tìm kiếm lên đường. Khi màn sương sớm còn phủ kín những ngọn núi biên cương, khi mặt trời còn chưa rõ mặt người, ông Lê Mạnh Dũng đã khoác lên vai chiếc balo đựng lương thực, nước uống, sánh bước cùng các cán bộ, chiến sĩ. Bước chân của vị Chủ tịch xã năm nay đã 55 tuổi đã in dấu trên những vách đá dựng đứng, những khe núi hẹp, nơi dưới lớp lá mục vẫn còn tiềm ẩn bom mìn, vật nổ sau hàng chục năm nằm im dưới lòng đất.
Ông bày tỏ: "Từ ngày bắt đầu chiến dịch 500 ngày đêm, tôi đã cùng đội tìm kiếm đi hơn 20 lần. Dốc thấy rất cao nhưng tôi phải cố gắng, để động viên anh em Đội quy tập để đưa hài cốt các liệt sĩ về với gia đình".
Sự hiện diện của người đứng đầu chính quyền địa phương trên những điểm cao rực lửa năm xưa không chỉ là sự tiếp sức về tinh thần, mà còn là chiếc cầu nối thắt chặt tình quân dân. Thượng tá Trần Quang Huy, Đội trưởng Đội quy tập hài cốt liệt sĩ, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Tuyên Quang, chia sẻ: "Chủ tịch Ủy ban nhân dâng xã Thanh Thủy rất quan tâm đến tìm kiếm quy tập hài cốt liệt sĩ. Anh thường xuyên động viên anh em ở Đội, thường xuyên đi thực địa cùng với anh em trong quá trình quy tập các liệt sĩ trên các điểm cao về nhà quàn".
Không chỉ dừng lại ở những chuyến băng rừng, ông Dũng mang cả tâm nguyện tìm hài cốt liệt sĩ về từng thôn bản. Lên Nậm Ngặt, giữa những câu chuyện làng quê sau giờ nương rẫy, ông lại lắng nghe bà con kể về những trận đánh năm xưa. Bà con trong bản không chỉ chia sẻ thông tin mà còn sẵn sàng khoác gùi, cầm rựa làm người dẫn đường cho đoàn quy tập giữa trập trùng đá núi. Ông Tráng Văn Nghiệt, thôn Nậm Ngặt, xã Thanh Thủy, tỉnh Tuyên Quang, cho biết: "Mỗi lần họp thôn, anh Dũng đều quan tâm, chỉ đạo việc tìm kiếm hài cốt liệt sỹ. Ai biết chỗ nào có hài cốt liệt sỹ thì báo lại với xã".
Với vai trò người đứng đầu, ông Lê Mạnh Dũng cùng tập thể xã Thanh Thủy đã biến những manh mối quý giá ấy thành hành động cụ thể trên thực địa. Ông cho biết: "Xác định với vai trò chính quyền địa phương, chúng tôi đã chỉ đạo các lực lượng, phối hợp, xử trí các tình huống, và đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhân dân, tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất lực lực lược tìm kiếm, quy tập hài cốt, rà phá bom mìn. Người dân xã Thanh Thủy cũng rất đồng tình và ủng hộ. Đặc biệt, chúng tôi cũng đã tuyên truyền vận động người dân cung cấp những thông tin các khu vực trước đây chiến tranh xảy ra và chiến sỹ hy sinh nhiều để cho đội ngũ cán bộ kiếm thuận tiện hơn và rút ngắn được thời gian hơn".
Với bản thân ông Lê Mạnh Dũng, tham gia Chiến dịch 500 ngày đêm, không đơn thuần là sự hỗ trợ dành cho lực lượng làm nhiệm vụ, mà còn là cách bày tỏ lòng tri ân của ông đối với các anh hùng, liệt sĩ đã ngã xuống vì sự bình yên của đất nước hôm nay. Ông Dũng xúc động nói: "Đối với tôi, tôi không ngại điều gì cả, kể cả dốc cao, vất vả... những với tinh thần, trách nhiệm, động viên anh em, tôi sẽ đi cùng Đội. Mỗi chuyến đi đưa các hài cốt liệt sĩ về, tôi luôn nói với cán bộ ở xã, khi tìm thấy hài cốt các liệt sỹ, trong lòng cảm thấy nhẹ lòng. Mỗi chuyến đi là sự trải nghiệm để thấy rằng ông cha ta đã hy sinh để giữ từng quả đồi, ngọn núi, tấc đất để ngày nay ra được hòa bình. Việc có khó khăn như thế nào, anh em đi được thì mình đi được và phải quyết tâm".
Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ vẫn đang tiếp tục trên những triền núi mờ sương ở Thanh Thủy. Ước mơ lớn nhất của ông Lê Mạnh Dũng và người dân nơi đây thật giản dị: Mong sao tất cả các anh hùng liệt sĩ còn nằm lại giữa núi đá sẽ sớm được tìm thấy để trở về với quê hương; và những khu rừng, mảnh nương biên giới sẽ hoàn toàn sạch bóng bom mìn để trên những "tọa độ chết" năm xưa, bà con các dân tộc Thanh Thủy lại yên tâm canh tác, mầm sống mới lại vươn lên bình yên, xanh ngắt giữa ngàn trùng biên cương Tổ quốc.
