(ພາບປະກອບ: Reuters)
ສຳພັນທະມິດ ໂດຍ ອາເມລິກາ ນຳໜ້າໄດ້ສຳເລັດການຖອນທະຫານ ອອກຈາກ ອີຣັກ ຢ່າງເປັນທາງການໃນວັນທີ 30 ກັນຍາ. ນີ້ແມ່ນເຫດການ ປະຫວັດສາດ, ສ້າງຂີດໝາຍຕໍ່ເລື່ອງຢຸດຕິສັງກາດແຊກແຊງດ້ານການທະຫານແບບໂດຍກົງຂອງ ອາເມລິກາ ຢູ່ປະເທດ ຕາເວັນອອກກາງ ນີ້ ພາຍຫຼັງເວລາກວ່າສອງທົດສະວັດ, ເຖິງຢ່າງໃດກໍ່ຕາມ, ເຫດການນີ້ກໍ່ຍັງວາງອອກບັນດາຄວາມລະແວງສົງໄສຂອງໄລຍະຫວ່າງດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງຢູ່ພາກພື້ນ.
ວັນທີ 30 ກັນຍາ, ທຳນຽບ 5 ແຈໄດ້ອອກຖະແຫຼງການຢ່າງເປັນທາງການໂດຍຢືນຢັນວ່າ ກຳລັງ ອາເມລິກາ ທັງໝົດໄດ້ຖອນອອກຈາກເຂດດິນແດນ ອີຣັກ, ປະຕິບັດສຳເລັດຂໍ້ຕົກລົງຖອນທະຫານທີ່ບັນລຸໄດ້ລະຫວ່າງ Baghdad ແລະ ວໍຊິງຕັນ ທີ່ບັນລຸໄດ້ໃນເດືອນ ກັນຍາ ປີ 2024 ພ້ອມກັນນັ້ນ, ຢຸດຕິການປະກົດຕົວທາງທະຫານໂດຍກົງຂອງ ອາເມລິກາ ຢູ່ປະເທດ ຕາເວັນອອກກາງ ນີ້ເປັນເວລາກວ່າສອງທົດສະວັດຜ່ານມາ.
ສັງກາດຕົກສະໜົມໄດ້ປິດລົງ
ຕາມບັນດາຂອບເຂດຂອງຂໍ້ຕົກລົງເດືອນ ກັນຍາ 2024, ກຳລັງທະຫານປະສົບໂດຍ ອາເມລິກາ ນຳໜ້າໄດ້ປະຕິບັດແຜນການຖອນທະຫານຕາມແຕ່ລະໄລຍະ, ລະອຽດແມ່ນຖອນບັນດາຖານທີ່ໝັ້ນດ້ານການທະຫານໃຫຍ່, ຄື: ຖານທີ່ໝັ້ນ ກອງທັບອາກາດ Al-Asad ໃນທ້າຍປີ 2025. ພ້ອມກັບການຖອນຕົວຂອງສຳພັນທະມິດການທະຫານ, ບັ້ນເຄື່ອນໄຫວ Inherent Resolve ຂອງສຳພັນທະມິດດ້ານການທະຫານສາກົນທີ່ສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນໃນປີ 2014 ເພື່ອດັບສູນອົງການກໍ່ການຮ້າຍ ລັດອິດສະລາມ (ISIS) ກໍໄດ້ສິ້ນສຸດລົງຢ່າງເປັນທາງການ. ມີຖັນແຖວພະນັກງານນ້ອຍຂອງ ອາເມລິກາ ຈະຍັງຄົງຢູ່ Baghdad, ຮັບຜິດຊອບໜ້າທີ່ໜຶ່ງດຽວແມ່ນປົກປ້ອງຮາກຖານດ້ານການທູດເທົ່ານັ້ນ.
ສຳລັບ ວໍຊິງຕັນ ແລະ Baghdad, ນີ້ແມ່ນເຫດການປະຫວັດສາດ, ສ້າງຂີດໝາຍເລື່ອງປິດສັງກາດທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມວຸ້ນວາຍທີ່ໄດ້ເລີ່ມປະຕິບັດນັບແຕ່ປີ 2003, ເມື່ອ ອາເມລິກາ ດຳເນີນການແຊກແຊງທາງດ້ານທະຫານແບບໂດຍກົງຢູ່ ອີຣັກ. ທ່ານ Donald Trump, ປະທານາທິບໍດີ ອາເມລິກາ ຖະແຫຼງວ່າ:
"ມີໄລຍະເວລາທີ່ຍາວນານດ້ວຍບັນດາຂໍ້ຕົກລົງທີ່ຜິດພາດທີ່ຮ້າຍແຮງ ເຮັດໃຫ້ພວກເຮົາຕົກເຂົ້າສູ່ຢູ່ສະພາບວຸ້ນວາຍນັບແຕ່ເບື້ອງຕົ້ນ. ສະພາບການນັ້ນຖືກແກ່ຍາວມາເປັນຫຼາຍປີ. ແຕ່ອີກບໍ່ດົນ, ພາກປະຫວັດສາດນັ້ນຈະສິ້ນສຸດລົງ. ພວກເຮົາຈະຖອນທະຫານອອກຈາກນັ້ນ. ສະນັ້ນ, ມື້ນີ້ແມ່ນໄຊຊະນະສຳລັບ ອາເມລິກາ. ມັນແມ່ນໄຊຊະນະຂອງ ອີຣັກ ແລະ ເປັນໄຊຊະນະຕັດສິນຕໍ່ກັບ ISIS - ອົງການທີ່ຖືກດັບສູງຢ່າງສິ້ນເຊີງ, ນັ້ນກໍ່ແມ່ນສາຍເຫດທີ່ພວກເຮົາຕ້ອງແຊກແຊງນັບແຕ່ເບື້ອງຕົ້ນ."
ວັນທີ 30 ກັນຍາ, ມີປະຊາຊົນ ອີຣັກ ນັບພັນຄົນລົງຖະໜົນຢູ່ບັນດາເຂດຕົວເມືອງໃຫຍ່ເພື່ອສະເຫຼີມສະຫຼອງເຫດການດັ່ງກ່າວ, ໃນຂະນະທີ່ລັດຖະບານ ອີຣັກ ໄດ້ປະກາດວັນພັກແຫ່ງຊາດເປັນເວລາສີ່ວັນ, ທີ່ມີຊື່ວ່າ "ວັນອະທິປະໄຕ", ເລີ່ມແຕ່ວັນທີ 30 ກັນຍາ. ກ່ອນໜ້ານັ້ນ, ໃນບົດກ່າວໄປໄສຂອງທ່ານ Ali Al-Zaidi, ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ອີຣັກ, ທີ່ກອງປະຊຸມສະມັດຊາໃຫຍ່ສະຫະປະຊາຊາດຊຸດທີ 81 (UNGA-81) ເຊິ່ງໄດ້ຈັດຂຶ້ນໃນອາທິດແລ້ວນີ້, ຢູ່ນິວຢອກ, ທ່ານໄດ້ເນັ້ນໜັກວ່າ:
"ເມື່ອພາລະກິດຂອງສຳພັນທະມິດສາກົນຢູ່ ອີຣັກ ສິ້ນສຸດລົງ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າພວມນຳການພົວພັນກັບບັນດາຄູ່ຮ່ວມມືຍຸດທະສາດໃຫ້ກ້າວເຂົ້າສູ່ໄລຍະໃໝ່: ຫັນປ່ຽນຈາກການຮ່ວມມືດ້ານທະຫານໄປສູ່ການຮ່ວມມືດ້ານເສດຖະກິດ ແລະ ການພັດທະນາ ເພື່ອຮັບໃຊ້ຜົນປະໂຫຍດລວມ. ຜ່ານນັ້ນ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ພຽງແຕ່ປັບປຸງໄຊຊະນະຂອງ ອີຣັກ ຕໍ່ລັດທິກໍ່ການຮ້າຍເທົ່ານັ້ນ, ຫາກຍັງເພີ່ມທະວີຄວາມຕັດສິນໃຈ ແລະ ສ້າງທ່ວງທ່າເພື່ອປະຕິບັດສຳເລັດກຳລັງຄວາມສາມາດດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງ ແລະ ການທະຫານ, ເພື່ອປົກປ້ອງຜືນແຜ່ນດິນ, ປະຊາຊົນ ແລະ ອະທິປະໄຕແຫ່ງຊາດອີກດ້ວຍ."
ໄລຍະຫວ່າງດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງ
ເມື່ອຄວາມຕື່ນເຕັ້ນໃນເບື້ອງຕົ້ນຄ່ອຍໆຫຼຸດລົງນັ້ນ, ຍັງມືຫຼາຍສິ່ງທ້າທາຍໄດ້ເກີດຂຶ້ນສຳລັບອຳນາດການປົກຄອງ ອີຣັກ, ກໍຄືຢູ່ພາກພື້ນ. ຄຳຖາມທີ່ໃຫຍ່ສຸດໃນປະຈຸບັນແມ່ນ ໄລຍະຫວ່າງທີ່ສຳພັນທະມິດໂດຍ ອາເມິລກາ ນຳໜ້າໄດ້ປະໄວ້ນັ້ນອາດຈະກາຍເປັນສິ່ງທ້າທາຍດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງໃໝ່ຕໍ່ກັບ ອີຣັກ ຫຼືບໍ່, ພິເສດແມ່ນບັນດາກຸ່ມທະຫານນິຍົມ ອີຣານ ຢູ່ ອີຣັກ ໄດ້ຖືການຖອນທະຫານຂອງ ອາເມລິກາ ແມ່ນ "ໄຊຊະນະ", ໃນຈຸດເວລາທີ່ການປະທະກັນລະຫວ່າງ ອາເມລິກາ ແລະ ອີຣານ ມີຄວາມສ່ຽງທີ່ຈະເພີ່ມຂຶ້ນຄືນໃໝ່ໃນບໍ່ວ່າຈຸດເວລາໃດ.
ທ່ານ Sajad Jiyad, ນັກຄົ້ນຄວ້າຂັ້ນສູງຢູ່ສູນນະໂຍບາຍສາກົນ (CIP) ມີສຳນັກງານຕັ້ງຢູ່ນິວຢອກ (ອາເມລິກາ), ໃຫ້ຂໍ້ສັງເກດວ່າ:
"ຂ້າພະເຈົ້າຢາກຢືນຢັນຢ່າງຈະແຈ້ງວ່າຈະບໍ່ມີການປົດອາວຸດສຳລັບກຸ່ມໃດໆໃນວັນທີ 30 ກັນຍາ. ຂ້າພະເຈົ້າຄິດວ່າ ສິ່ງນີ້ອາດຈະຊັດເຈນຫຼາຍແລ້ວສຳລັບບໍ່ວ່າຜູ້ໄດທີ່ໄດ້ຕິດຕາມສະພາບການດ້ານການເມືອງຂອງ ອີຣັກ ຢ່າງໃກ້ຊິດ. ລັດຖະບານໄດ້ເຕື້ອງເຖິງການໂຮມເຂົ້າກັນ ແລະ ໄດ້ຮຽກຮ້ອງໃຫ້ບາງກຸ່ມນີ້ເຊື່ອມໂຍງ ເຂົ້າກັບກອງກຳລັງລະດົມປະຊາຊົນ (PMF) ໃນຖານະເປັນລະບອບໜຶ່ງໃຫ້ເປັນຢ່າງດີກວ່າ. ເຖິງຢ່າງໃດກໍຕາມ, ຂ້າພະເຈົ້າຖືວ່າເຂົາເຈົ້າອາດຈະປະຕິເສດບໍ່ວ່າສິ່ງໃດທີ່ເອີ້ນວ່າແມ່ນການປົດອາວຸດ."
ຄວາມວິກັງວົນຕໍ່ໄປສຳລັບ ອີຣັກ ຍັງຄົງເປັນຄວາມຢ້ານກົວຕໍ່ການກໍ່ການຮ້າຍ. ເຖິງແມ່ນວ່າ ບັ້ນເຄື່ອນໄຫວ Inherent Resolve ໄດ້ທຳລາຍບັນດາເຂດດິນແດນເຊິ່ງ ISIS ເຄີຍຢຶດຄອງກໍ່ຕາມ, ແຕ່ຕາມບັນດານັກຊ່ຽວຊານດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງແລ້ວ,ຍັງມີຄວາມວິຕົກກັງວົນວ່າ ໄລຍະຫວ່າງດ້ານຄວາມໝັ້ນຄົງໂດຍສຳພັນທະມິດປະໄວ້ນັ້ນ ອາດຈະຊຸກຍູ້ການຟື້ນຕົວບັນດາພາກສ່ວນທຳສົງຄາມສັກສິດອື່ນ. ສະນັ້ນ, ໃນໄລຍະຍາວ, ການຄຸ້ມຄອງອະທິປະໄຕໃຫ້ມີປະສິດທິຜົນນັ້ນຍັງຄົງເປັນສິ່ງທ້າທາຍທີ່ສັບສົນສຳລັບ Baghdad ຢູ່.
