Báo cáo Đầu tư Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam 2026 dự kiến được công bố ngày 28/5 tới trong khuôn khổ Diễn đàn Đầu tư Đổi mới sáng tạo Việt Nam 2026. Đây không chỉ là dịp nhìn lại bức tranh đầu tư công nghệ và đổi mới sáng tạo của Việt Nam trong thời gian qua, mà còn cho thấy rõ quyết tâm tiếp tục cải cách thể chế, nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút dòng vốn chất lượng cao trong giai đoạn phát triển mới.

Báo cáo được xây dựng với sự tham gia của nhiều đối tác trong nước và quốc tế, phản ánh xu hướng dịch chuyển của dòng vốn đầu tư vào các lĩnh vực công nghệ mới, đồng thời cho thấy những chuyển biến tích cực trong môi trường đầu tư kinh doanh tại Việt Nam.

Đặt doanh nghiệp ở trung tâm của cải cách

Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, nhiều quốc gia đang đẩy mạnh thu hút nguồn vốn vào các lĩnh vực chiến lược, như: trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, dữ liệu lớn hay công nghệ xanh. Việt Nam cũng đang chủ động tham gia vào xu hướng này.

Điểm đáng chú ý là thay vì cạnh tranh chủ yếu bằng chi phí lao động thấp hay ưu đãi thuế như trước đây, Việt Nam đang từng bước chuyển sang cạnh tranh bằng thể chế minh bạch hơn, môi trường đầu tư thuận lợi hơn và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo năng động hơn. Điều đó được thể hiện qua hàng loạt chủ trương, chính sách quan trọng thời gian qua như Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân, cùng các luật liên quan đến khoa học công nghệ, công nghệ cao, giao dịch điện tử, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo. Chính phủ cũng thúc đẩy cơ chế sandbox (thử nghiệm) cho công nghệ tài chính (fintech), trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn và các mô hình kinh doanh mới nhằm tạo không gian cho đổi mới sáng tạo phát triển.

Đặc biệt, ngày 29/4/2026, Chính phủ đã ban hành 8 nghị quyết, bãi bỏ 184 thủ tục hành chính và 890 điều kiện kinh doanh. Những động thái này được cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư đánh giá tích cực.

Ông Max-F. Scheichenost, thành viên sáng lập Hội đồng quản trị Tổ chức Phát triển đầu tư vốn tư nhân Việt Nam, nhà sáng lập và giám đốc điều hành của quỹ NGF Partner, nhận định: “Tôi đã đầu tư tại rất nhiều thị trường ở các quốc gia. Tôi nhận thấy rằng việc cắt giảm các thủ tục hành chính rất quan trọng với các nhà đầu tư. Năm 2014, khi lần đầu đầu tư vào Việt Nam, tôi đã mất nhiều tháng để có được giấy phép đầu tư. Điều này làm nhà đầu tư phải chờ đợi rất lâu. Vậy nên, việc Chính phủ Việt Nam mới đây tuyên bố cắt giảm thủ tục hành chính và rút ngắn thời gian cấp các giấy phép là một bước tiến lớn để thu hút các nhà đầu tư nước ngoài và các dự án lớn.”

Một chuyển biến đáng chú ý khác là cách tiếp cận đối với đổi mới sáng tạo đang dần trở nên cởi mở và thực chất hơn. Nếu trước đây startup chủ yếu được nhìn nhận như những mô hình thử nghiệm, thì nay khu vực khởi nghiệp sáng tạo đã được xác định là một động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế.

Việc hình thành các trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia, các quỹ đầu tư khởi nghiệp hay những chương trình kết nối doanh nghiệp công nghệ với nhà đầu tư quốc tế cho thấy quyết tâm xây dựng một hệ sinh thái đủ sức cạnh tranh trong khu vực.

Ông Michael Driol, Tổng Giám đốc Mekong Partner, khẳng định: “Việt Nam đang chuyển từ nền kinh tế dựa vào chi phí sang nền kinh tế dựa vào năng lực, điều đó có nghĩa là có nhiều kỹ sư, nhân lực chất lượng cao hơn, nhiều dịch vụ hơn được tích hợp hơn và các doanh nghiệp trong nước ngày càng mạnh mẽ hơn, có khả năng cạnh tranh toàn cầu.”

Khẳng định quyết tâm cải cách và đồng hành cùng nhà đầu tư

Trong bối cảnh dòng vốn đầu tư quốc tế ngày càng thận trọng và có yêu cầu cao hơn về tính minh bạch, ổn định và khả năng phát triển bền vững, Việt Nam đang phát đi thông điệp rõ ràng về quyết tâm cải cách và đồng hành cùng nhà đầu tư.

Việc công bố Báo cáo Đầu tư Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam 2026 vì thế không chỉ mang ý nghĩa thống kê hay phân tích thị trường. Quan trọng hơn, đây còn là dịp để khẳng định khát vọng xây dựng nền kinh tế dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo, nơi khu vực tư nhân, doanh nghiệp công nghệ và startup trở thành động lực tăng trưởng quan trọng trong giai đoạn phát triển mới của đất nước. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để Việt Nam truyền tải thông điệp về một môi trường đầu tư ngày càng cởi mở, hiện đại và hướng tới phát triển bền vững.

Bà Lê Hoàng Uyên Vy, Giám đốc điều hành Do Ventures, đơn vị đồng tổ chức Diễn Đầu tư Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam 2026, cho biết: “Chúng tôi muốn chia sẻ cho tất cả những nhà đầu tư trên toàn thế giới hiểu rằng Việt Nam đang có những thay đổi chính sách trọng yếu, để có thể huy động những dòng vốn hướng đến các ngành công nghệ chiến lược. Từ đó, cả các nhà đầu tư cũng như các công ty được nhận đầu tư sẽ trở thành những động lực phát triển mạnh mẽ, giúp cho Việt Nam trở thành một quốc gia hàng đầu về đổi mới sáng tạo và khoa học công nghệ.”

Có thể thấy, sự chuyển dịch trong tư duy cải cách môi trường đầu tư kinh doanh đang trở thành nền tảng quan trọng để Việt Nam củng cố niềm tin với cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư quốc tế. Trong giai đoạn phát triển mới, đây sẽ là động lực then chốt giúp nền kinh tế nâng cao năng lực cạnh tranh, thu hút nguồn lực chất lượng cao và hướng tới mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững.