Phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV (ngày 25/3), Tổng Bí thư Ban chấp hành TW Đảng Cộng sản Việt Nam, Tô Lâm nhấn mạnh rằng tăng trưởng kinh tế cao phải bảo đảm phục vụ lợi ích, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân và công bằng xã hội. Đây là một nguyên lý phát triển mang tính chiến lược, thể hiện rõ bản chất tốt đẹp của nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều cơ hội và thách thức đan xen, yêu cầu đặt ra không chỉ là tăng trưởng nhanh mà còn phải tăng trưởng đúng hướng: vì con người và phục vụ con người.

Ảnh minh họa: VOV
Ảnh minh họa: VOV

Mọi thành quả cuối cùng phải thuộc về nhân dân

Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định mọi chính sách, mọi dự án, mọi nguồn lực đầu tư đều phải hướng tới việc tạo ra giá trị thực chất cho người dân nâng cao thu nhập, giảm nghèo, thu hẹp khoảng cách phát triển, nâng cao phúc lợi xã hội và bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của mọi tầng lớp nhân dân. Thành quả tăng trưởng phải được chia sẻ công bằng, tạo nền tảng vững chắc cho sự đồng thuận xã hội và phát triển bền vững. Đây vừa là bản chất của chế độ, vừa là thước đo cuối cùng của mọi chính sách phát triển.

Tăng trưởng không phải mục tiêu tự thân. Mục tiêu cuối cùng của phát triển là làm cho cuộc sống của nhân dân tốt hơn. Nếu GDP tăng mà thu nhập thực không cải thiện tương xứng, nếu khoảng cách phát triển giữa các vùng, các nhóm dân cư còn bị kéo giãn, nếu người dân chưa được tiếp cận công bằng hơn với giáo dục, y tế, nhà ở, việc làm và an sinh xã hội, thì tăng trưởng đó chưa trọn vẹn ý nghĩa.

Thực tiễn cho thấy khi tăng trưởng gắn với an sinh và giảm nghèo bền vững, thành quả phát triển sẽ có nền tảng xã hội vững chắc hơn. Theo công bố của Bộ Nông nghiệp và Môi trường (16/3/2026), tỷ lệ nghèo đa chiều năm 2025, theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2022 – 2025, là 2,95%, giảm mạnh so với năm 2024 (năm 2024 là 4,06%). Đó là kết quả đáng ghi nhận.

Nhưng giảm nghèo bền vững không chỉ là giảm tỷ lệ, mà là mở rộng cơ hội tiếp cận dịch vụ cơ bản, tăng khả năng chống chịu của hộ gia đình trước rủi ro và không để tái nghèo khi có biến động.

Cũng từ tinh thần đó, gợi mở của Tổng Bí thư Tô Lâm về việc sớm xây dựng Nghị quyết về mô hình phát triển đất nước trong giai đoạn mới dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Khi các động lực truyền thống dần tới hạn, động lực mới phải là tri thức, công nghệ, dữ liệu, đổi mới sáng tạo, năng lực quản trị và chất lượng thể chế. Chỉ khi chuyển được trọng tâm phát triển sang các nền tảng đó, tăng trưởng cao mới có thể bền lâu, tự chủ hơn và lan tỏa sâu hơn vào đời sống xã hội.

Tăng trưởng song hành với chất lượng cuộc sống

Trong tiến trình đổi mới, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn xác định phát triển kinh tế là nhiệm vụ trung tâm. Nhiều năm qua, Việt Nam đã đạt được những thành tựu quan trọng về tăng trưởng kinh tế, trở thành một trong những nền kinh tế phát triển năng động của khu vực. Tuy nhiên, thực tiễn cũng cho thấy, nếu chỉ chạy theo tốc độ tăng trưởng đơn thuần mà không quan tâm đầy đủ đến chất lượng và sự phân bổ thành quả, thì tăng trưởng đó sẽ thiếu bền vững và tiềm ẩn nhiều hệ lụy xã hội.

Đảng xác định: không chạy theo tăng trưởng bằng mọi giá. Một nền kinh tế mạnh phải là nền kinh tế phục vụ quốc kế dân sinh. Mọi chính sách, mọi nguồn lực đầu tư đều phải hướng tới việc tạo ra giá trị thực chất cho người dân. Điều này đòi hỏi sự thay đổi căn bản trong tư duy hoạch định và thực thi chính sách: không chỉ quan tâm đến quy mô đầu tư, mà phải đánh giá được hiệu quả xã hội; không chỉ chú trọng lợi ích kinh tế trước mắt, mà phải cân nhắc tác động lâu dài đến cộng đồng và môi trường. Một dự án được coi là thành công không chỉ vì đóng góp vào GDP, mà còn vì dự án đó tạo ra việc làm ổn định, nâng cao thu nhập, cải thiện điều kiện sống và mang lại cơ hội phát triển cho người dân địa phương.

PGS.TS Nguyễn Viết Thông đánh giá: "Quan điểm của Đảng đã được khẳng định nhất quán đó là tăng trưởng kinh tế phải đi đôi với thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội giải quyết công ăn việc làm, xóa đói giảm nghèo, ai cũng được học hành. Kiên định tăng trưởng vì lợi ích nhân dân và công bằng xã hội là nguyên tắc thể hiện rõ định hướng xã hội chủ nghĩa của nền kinh tế. Việc quán triệt và thực hiện nhất quán quan điểm này sẽ là chìa khóa để Việt Nam không chỉ đạt được tốc độ tăng trưởng cao, mà còn xây dựng được một xã hội công bằng, văn minh và hạnh phúc".