Nhằm sửa đổi, bổ sung một số quy định về thuế giá trị gia tăng (thuế GTGT) tại Nghị định 181/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thuế GTGT được sửa đổi bởi Nghị định 359/2025/NĐ-CP (Nghị định 181), Chính phủ đã ban hành Nghị định 144/2026/NĐ-CP (Nghị định 144). Nghị định 144 có hiệu lực từ ngày 20/6/2026.
Luật sư Hải Linh, Văn phòng Luật sư NHQuang và Cộng sự nêu một số nội dung chính của Nghị định 144:
Nghe âm thanh tại đây:
Thứ nhất, Nghị định 144 bổ sung đối tượng không chịu thuế GTGT, bao gồm các đối tượng sau:
(i) Bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm sức khỏe, bảo hiểm người học, các dịch vụ bảo hiểm khác liên quan đến con người;
(ii) Bảo hiểm vật nuôi, bảo hiểm cây trồng, các dịch vụ bảo hiểm nông nghiệp khác;
(iii) Bảo hiểm tàu, thuyền, trang thiết bị và các dụng cụ cần thiết khác phục vụ trực tiếp đánh bắt thủy sản;
(iv) Tái bảo hiểm theo quy định của pháp luật về kinh doanh bảo hiểm;
(v) Bảo hiểm các công trình, thiết bị dầu khí, tàu chứa dầu mang quốc tịch nước ngoài do nhà thầu dầu khí hoặc nhà thầu phụ nước ngoài thuê để hoạt động tại vùng biển Việt Nam, vùng biển chồng lấn mà Việt Nam và các quốc gia có bờ biển tiếp liền hay đối diện đã thỏa thuận đặt dưới chế độ khai thác chung.
Bên cạnh đó, Nghị định 144 cũng bổ sung “doanh thu hoa hồng môi giới dịch vụ bảo hiểm thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT” là một trong các trường hợp không phải tính thuế GTGT khi xác định giá tính thuế đối với hoạt động đại lý, môi giới mua bán hàng hóa và dịch vụ hưởng hoa hồng, bên cạnh doanh thu hàng hóa, dịch vụ và doanh thu hoa hồng đại lý được hưởng từ hoạt động đại lý bán hàng hóa, dịch vụ thuộc diện không chịu thuế GTGT, hoạt động đại lý bán đúng giá quy định của bên giao đại lý hưởng hoa hồng của dịch vụ (ví dụ bưu chính, viễn thông, bán vé xổ số, vé máy bay, ô tô,…).
Thứ hai, Nghị định 144 sửa đổi, bổ sung quy định về khấu trừ thuế GTGT, cụ thể:
(i) Bãi bỏ cách xác định doanh thu hoạt động kinh doanh ngoại tệ, mua bán chứng khoán tại Nghị định 181: “Riêng hoạt động kinh doanh ngoại tệ, mua bán chứng khoán thì doanh thu là chênh lệch giữa giá bán và giá mua (trừ trường hợp chênh lệch âm (-))”.
(ii) Bổ sung quy định về cách xác định doanh thu của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, hoạt động về chứng khoán và thị trường chứng khoán, kinh doanh bảo hiểm. Theo đó, doanh thu của các lĩnh vực trên sẽ được xác định theo quy định pháp luật chuyên ngành.
(iii) Bổ sung quy định rằng doanh thu của hàng hóa, dịch vụ chịu thuế GTGT quy định tại khoản 2, Điều 23, Nghị định 181 liên quan đến việc khấu trừ thuế GTGT đầu vào sẽ bao gồm cả doanh thu của sản phẩm cây trồng, rừng trồng, chăn nuôi, thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến thành các sản phẩm khác hoặc chỉ qua sơ chế thông thường của tổ chức, cá nhân tự sản xuất, đánh bắt bán ra và ở khâu nhập khẩu (nếu có).
Thứ ba, Nghị định 144 bổ sung quy định về chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt đối với hàng hóa, dịch vụ mua trả chậm, trả góp có giá trị hàng hóa, dịch vụ mua từ 05 triệu đồng trở lên. Theo đó, trước đây Nghị định 181 chỉ quy định đến trường hợp tại thời điểm thanh toán theo hợp đồng, phụ lục hợp đồng, cơ sở kinh doanh không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt cơ sở kinh doanh phải kê khai, điều chỉnh giảm số thuế GTGT đầu vào được khấu trừ đối với phần giá trị hàng hóa, dịch vụ không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt vào kỳ tính thuế phát sinh nghĩa vụ thanh toán theo hợp đồng, phụ lục hợp đồng. Hiện nay, Nghị định 144 đã bổ sung thêm trường hợp sau khi điều chỉnh, cơ sở kinh doanh có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì được kê khai, khấu trừ số thuế GTGT đầu vào đối với phần giá trị hàng hóa, dịch vụ có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt vào kỳ tính thuế có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
Các quy định của Nghị định 144 tạo ra nhiều thay đổi đáng kể liên quan đến thuế GTGT, ví dụ như việc bổ sung đối tượng không chịu thuế, bổ sung quy định cho phép doanh nghiệp vẫn được khấu trừ thuế GTGT khi có đủ chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt sau thời điểm thanh toán theo hợp đồng, phụ lục hợp đồng. Doanh nghiệp, tổ chức cập nhật, nghiên cứu quy định của Nghị định 144 để áp dụng trong quá trình khai thuế GTGT và trong quá trình sản xuất, kinh doanh.
Trong trường hợp bạn đọc có nhu cầu tìm hiểu thêm các quy định của Nghị định 144 hoặc các vấn đề liên quan đến thuế, Văn phòng luật sư NHQuang & Cộng sự sẵn sàng giải đáp, cung cấp các ý kiến pháp lý cụ thể.
Văn phòng Luật sư NHQuang & cộng sự.
Nhà B23, Khu Biệt thự Trung Hoà – Nhân Chính, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
Điện thoại: (84)02435376939. Fax: (84)02435376941
Website: www.nhquang.com
