Nếu Đài phát thanh là tiếng nói của cuộc sống, phát thanh viên là người truyền cảm xúc trên làn sóng, thì thính giả chính là những người giúp cho Tiếng nói ấy luôn vang xa. Sáu thập kỷ đã trôi qua, công nghệ và các phương thức truyền thông không ngừng thay đổi, nhưng Chương trình Phát thanh tiếng Indonesia của Đài Tiếng nói Việt Nam (30/6/1966-30/6/2026) vẫn bền bỉ đồng hành cùng thính giả, không ngừng đổi mới để gìn giữ sứ mệnh kết nối những trái tim Việt Nam và Indonesia.
Với chiếc điện thoại thông minh trên tay, ông Eddy Setiawan ghi lại hình ảnh chiếc radio quen thuộc trong ngôi nhà ở thành phố Bekasi, đảo Java (Indonesia) đang phát Chương trình tiếng Indonesia của VOV. Sau khi ghi lại tín hiệu kênh phát sóng, ông gửi đoạn video về cho Chương trình tiếng Indonesia kèm những nhận xét về chất lượng âm thanh và nội dung chương trình.
Ở tuổi gần 80, ông Eddy vẫn duy trì thói quen nghe đài gần như mỗi ngày. Và thật ý nghĩa khi hành trình gắn bó của ông với VOV bắt đầu từ nửa thế kỷ trước. Những năm 1970, khi internet còn chưa xuất hiện, chàng thanh niên Eddy khi ấy kiên nhẫn dò sóng ngắn để tìm tín hiệu từ Việt Nam. Sau mỗi lần nghe đài, ông cẩn thận viết báo cáo nghe sóng bằng tay, đạp xe tới bưu điện để gửi thư về Hà Nội rồi hồi hộp chờ thư hồi âm. Những lá thư, những con tem và những tấm bưu thiếp từ Việt Nam đến nay vẫn được ông nâng niu như những kỷ vật quý giá. Giờ đây, chiếc xe đạp năm nào đã được thay bằng điện thoại thông minh. Những lá thư tay được thay bằng email, tin nhắn hay các đoạn video ngắn. Nhưng tình yêu dành cho chương trình thì vẫn nguyên vẹn như thuở ban đầu.
Chia sẻ về hành trình đồng hành cùng VOV, ông Eddy Setiawan cho biết những năm trước, việc dò sóng ngắn không hề dễ dàng, có ngày tín hiệu rõ, có ngày chập chờn. Mỗi lá thư gửi về Hà Nội cũng phải mất nhiều thời gian mới nhận được hồi âm. Thế nhưng, chính sự chờ đợi ấy lại khiến ông thêm gắn bó với chương trình. Đến nay, chiếc điện thoại thông minh đã dần thay thế những lá thư tay và trở thành cầu nối mới giữa ông với VOV. “Bây giờ chỉ cần chiếc điện thoại là VOV luôn bên tôi. Nghe lại chương trình rõ hơn, trò chuyện thường xuyên với các phát thanh viên, tôi có thêm công việc mới là quay video báo cáo nghe đài, biên tập ảnh quảng bá các chuyên mục VOV rồi đăng lên facebook cho bạn bè mình biết thông tin. Cuộc sống tuổi già trở nên vui và ý nghĩa”, ông chia sẻ.
Câu chuyện của ông Eddy cũng phản ánh hành trình thay đổi của Chương trình phát thanh Tiếng Indonesia trong thời đại số. Công nghệ đã rút ngắn khoảng cách địa lý, giúp những người làm chương trình hiểu rõ hơn nhu cầu của công chúng, từ đó mang đến những nội dung gần gũi hơn với người nghe.
Dù công nghệ phát triển đến đâu, những lá thư viết tay vẫn là điều gì đó thật đặc biệt trong hành trình 60 năm của Chương trình. Trong kho lưu trữ của chúng tôi, hàng nghìn lá thư từ Indonesia gửi về Việt Nam vẫn được lưu giữ cẩn thận. Mỗi bức thư là một câu chuyện đời thường, một lời động viên hay những tình cảm chân thành. Nhiều tác giả của những lá thư ấy giờ đây đã không còn nữa. Nhưng những dòng chữ họ để lại vẫn là minh chứng sống động cho một mối gắn bó vượt qua khoảng cách địa lý và thời gian. Điều đáng quý là tình cảm ấy không dừng lại ở một thế hệ. Có những thính giả từng nghe chương trình khi còn trẻ nay đã trở thành cha mẹ, ông bà, và tiếp tục giới thiệu VOV cho con cháu mình.
Không chỉ kết nối từng cá nhân, công nghệ số còn giúp cộng đồng thính giả Indonesia gắn kết với nhau mạnh mẽ hơn. Với khoảng 5.000 thành viên, Câu lạc bộ nghe đài Borneo Listeners Club do ông Rudy Hartono ở đảo Kalimantan thành lập đã trở thành nơi gặp gỡ của những người yêu phát thanh trên khắp Indonesia. Ông Rudy Hartono cho biết các nền tảng trực tuyến đã giúp cộng đồng thính giả duy trì sự gắn kết ngoài những cuộc gặp mặt định kỳ. “Chúng tôi thường xuyên chia sẻ kinh nghiệm nghe đài, trao đổi thông tin về Việt Nam và cùng nhau lan tỏa tình yêu dành cho Chương trình tiếng Indonesia của VOV. Các con tôi cũng là những người hâm mộ VOV, là thành viên tích cực của câu lạc bộ và luôn đồng hành với tôi trong việc kết nối với VOV”, ông nói.
Những năm gần đây, website, mạng xã hội và các nền tảng số tiếp tục mở ra những cách thức tương tác mới. Fanpage VOV5 Indonesia với hàng triệu lượt theo dõi đã trở thành không gian kết nối giữa thính giả, độc giả và những người làm chương trình. Nhân dịp kỷ niệm 60 năm thành lập, Chương trình phát thanh Tiếng Indonesia tổ chức Cuộc thi sáng tạo Video ngắn dành cho bạn nghe Chương trình trên toàn thế giới.
Đây không chỉ là hoạt động chào mừng một dấu mốc đáng nhớ, mà còn là minh chứng cho sự thay đổi của thời đại. Bà Trần Hương Trà, Phó Trưởng phòng ASEAN 2, Phụ trách Chương trình phát thanh Tiếng Indonesia chia sẻ: Bà Trần Hương Trà, Phó Trưởng phòng ASEAN 2, phụ trách Chương trình phát thanh tiếng Indonesia, cho biết điều đáng trân trọng là phần lớn tác giả dự thi Cuộc thi sáng tạo video ngắn đều là những thính giả đã gắn bó với VOV nhiều năm, đến từ Indonesia, Malaysia, Ấn Độ và Pakistan. “Dù không còn trẻ và chưa quen công nghệ mới nhưng họ vẫn học cách quay phim, dựng video để kể lại câu chuyện của mình. Trong những thước phim ấy có chiếc radio đã cũ, những lá thư úa màu và cả ký ức về lần đầu tiên biết đến Việt Nam qua sóng phát thanh. Tất cả rất chân thật, sống động và được chúng tôi cùng thính giả chia sẻ rộng rãi trên nền tảng số. Công nghệ đã tối ưu hóa cách thức kết nối và giúp lan tỏa tình yêu của thính giả dành cho chúng tôi”, bà Trần Hương Trà chia sẻ.
Từ những lá thư viết tay gửi qua đường bưu điện, đến những đoạn video được quay bằng điện thoại thông minh; từ chiếc radio dò sóng ngắn năm nào đến các nền tảng số hôm nay, hành trình 60 năm của Chương trình phát thanh Tiếng Indonesia, Ban Đối ngoại (VOV5) là hành trình của sự đổi mới không ngừng. Sáu mươi năm đã trôi qua, những thế hệ Biên tập viên, Phát thanh viên Chương trình tiếng Indonesia của Đài Tiếng nói Việt Nam tự hào vì vẫn luôn duy trì giá trị bền vững nhất, đó chính là lan tỏa thông tin và kết nối những trái tim Indonesia với Việt Nam.
