Từng sống phân tán ở những vị trí có nguy cơ sạt lở, lũ quét, nhiều hộ người Dao ở xóm Nặm Dạng, xã Minh Khai, tỉnh Cao Bằng đã chuyển về khu tái định cư có đủ điện, nước sinh hoạt và giao thông thuận tiện hơn. Cùng với nguồn lực đầu tư của Nhà nước, sự đồng thuận của người dân đã góp phần tạo dựng nơi ở mới cho các gia đình.
“Cuộc sống trước kia rất khó khăn, gia đình chỉ ở trong khe, không có điện, nước, chỉ đi trèo đèo, lội suối. Nhưng 2 năm nay, gia đình đã trồng được cây quế, cuộc sống đã ổn hơn nhiều. Điện và nước cũng đã đủ rồi”. Đó là chia sẻ của anh Triệu Văn Phụng, người dân xóm Nặm Dạng, nhắc đến khi kể về nơi ở mới.
Trước khi có khu tái định cư, nhiều hộ người Dao ở Nặm Dạng sống rải rác dọc khe suối, sườn đồi. Đường khó đi, điện, nước sinh hoạt đều thiếu thốn khiến cho việc đưa trẻ đến trường, đi khám bệnh hay vận chuyển nông sản đều gặp nhiều trở ngại. Mỗi mùa mưa đến, những người dân sống trong ngôi nhà nằm trong khu vực có nguy cơ sạt lở, lũ quét, vô cùng lo lắng. Năm 2021, dự án bố trí ổn định dân cư thiên tai tại Nặm Dạng, Pò Làng được phê duyệt. Dự án được bố trí vốn từ ngân sách Trung ương và các chương trình mục tiêu quốc gia, nhằm đưa người dân ra khỏi khu vực có nguy cơ thiên tai, tạo điều kiện ổn định cuộc sống.
Ông Triệu Văn Sơn, nguyên Bí thư Chi bộ, nguyên Trưởng xóm Nặm Dạng, cho biết: “Chúng tôi thực hiện khảo sát rồi và hỏi thăm ý kiến của bà con. Tôi trực tiếp hỏi bà con xem khu nào rộng rãi thì vận động để người dân hiến đất. Với khu đất hiện tại, bà con đều đồng ý vì Nhà nước làm cho người dân ở. Vậy là vận động bà con nếu có đất là sau này sẽ ra chỗ đấy ở.”
Hơn 10 hộ dân đã tự nguyện hiến đất để xây dựng khu tái định cư. Trong đó, gia đình anh Triệu Văn Dũng hiến 7.000 mét vuông đất đang canh tác. Gia đình anh Dũng rất vui vì giúp bà con có nơi ở thuận tiện hơn, đường đi dễ hơn và nông sản làm ra cũng dễ đưa đi bán.
“Thời điểm đó bác trưởng xóm cũng bảo là dự án này do Nhà nước hỗ trợ cho bà con, vì vậy tôi bảo với vợ là gia đình mình cũng chuẩn bị đất để hiến cho bà con trong thôn cùng được hưởng lợi. Hiến thì xóm sẽ tốt đẹp hơn, yên bình hơn, lại còn đẹp hơn nữa. Đó cũng là làm được cho dân của mình, cho bà con của mình được yên bình, được đi lại dễ dàng, làm ăn thuận lợi, hàng hóa dễ bán hơn.”
Từ năm 2023, người dân bắt đầu sử dụng khu tái định cư Nặm Dạng. Khu tái định cư được bố trí thành 3 khu dân cư, với 46 lô đất. Đường giao thông, điện, nước sinh hoạt được đầu tư; người dân có thể sử dụng điện thoại, internet. Anh Triệu Văn Lâm, Trưởng xóm Nặm Dạng, cho biết: “Hiện tại cuộc sống của bà con thuận tiện và dễ dàng hơn rất nhiều so với trước. Có đường sá đi lại thì bà con thuận tiện nhiều mặt, vừa buôn bán, đi lại và đưa các con đi học đều rất thuận tiện, bà con rất vui. Cơ sở hạ tầng được đưa vào sử dụng tại khu tái định cư, như: điện, nước, sóng điện thoại, internet... đều vận hành ổn định, trơn tru.”
Không những có nơi ở mới, các hộ gia đình ở đây vốn chủ yếu dựa vào kinh tế đồi rừng, nay được xã Minh Khai hỗ trợ cây giống, con giống, phân bón và hướng dẫn kỹ thuật. Ông Nông Hải Hùng, Phó Chủ tịch UBND xã Minh Khai, cho biết: "Trong những năm qua từ các dự án hỗ trợ phát triển sản xuất thì người dân cũng đã đầu tư phát triển trên 80 ha keo, quế, bước đầu đã có thu nhập ổn định. Nhiều hộ có cuộc sống khá giả, xây dựng được nhà cửa khang trang kiên cố, mua sắm được nhiều phương tiện phục vụ cho đời sống sinh hoạt".
Nơi ở mới không những giúp được các hộ gia đình tránh được nguy cơ thiên tai mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho người dân ổn định cuộc sống. Từ phần đất người dân tự nguyện đóng góp đến hạ tầng Nhà nước đầu tư, khu tái định cư đang từng bước đáp ứng cả nhu cầu về chỗ ở và cuộc sống lâu dài của bà con.
