Nhận lời mời của Thủ tướng Việt Nam, Lê Minh Hưng, Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi sẽ thăm chính thức Việt Nam từ ngày 1 - 3/5. Chuyến thăm thể hiện sự coi trọng của Chính phủ Nhật Bản đối với quan hệ hợp tác song phương, góp phần xây dựng mối quan hệ tin cậy giữa lãnh đạo hai nước đồng thời đánh giá những thành quả của quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện vì hòa bình và thịnh vượng tại châu Á và trên thế giới, xác lập những nội dung hợp tác quan trọng trong thời gian tới.
Cách đây 53 năm, ngày 21/9/1973, Việt Nam và Nhật Bản chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao. Hiện nay, quan hệ song phương đang ở giai đoạn phát triển tốt đẹp nhất từ trước đến nay.
Quan hệ song phương phát triển mạnh mẽ, toàn diện
Theo Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản, Phạm Quang Hiệu, quan hệ Việt Nam - Nhật Bản trong thời gian gần đây tiếp tục phát triển mạnh mẽ, toàn diện và ngày càng đi vào chiều sâu, đặc biệt sau khi hai nước nâng cấp lên khuôn khổ “Đối tác chiến lược toàn diện vì hòa bình và thịnh vượng tại châu Á và trên thế giới” vào tháng 11/2023. Mức độ tin cậy chính trị giữa hai nước không ngừng được củng cố thông qua các chuyến thăm, tiếp xúc cấp cao và cơ chế đối thoại thường xuyên trên hầu hết các lĩnh vực quan trọng.
Phát biểu tại lễ kỷ niệm 80 năm Quốc khánh Việt Nam, tại thủ đô Tokyo, (8/2025), Đại sứ Việt Nam tại Nhật Bản, Phạm Quang Hiệu nhấn mạnh: "Trong quan hệ với Nhật Bản, đối tác chiến lược toàn diện, sâu rộng và quan trọng hàng đầu của Việt Nam, sự phối hợp càng có ý nghĩa đặc biệt. Ngoại giao hai nước đã liên tục củng cố lòng tin chính trị, tăng cường phối hợp trên các diễn đàn khu vực và quốc tế".
Hợp tác kinh tế tiếp tục là trụ cột với kim ngạch thương mại ổn định, dòng vốn đầu tư của Nhật Bản vào Việt Nam duy trì ở mức cao, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo, hạ tầng và năng lượng. Kim ngạch thương mại song phương luôn tăng trưởng ổn định, cân bằng, hiện đạt khoảng 52 tỷ USD (năm 2025), tăng gấp đôi so với năm 2014 (27,4 tỷ USD). Trong tháng 1/2026, kim ngạch thương mại hai nước đạt 4,87 tỷ USD, tăng 27,7% so với cùng kỳ năm 2025.
Về đầu tư trực tiếp (FDI), tính lũy kế đến ngày 31/01/2026, Nhật Bản có hơn 5700 dự án đầu tư có hiệu lực tại Việt Nam với tổng mức đầu tư đạt gần 79 tỷ USD, đứng thứ 3/153 quốc gia và vùng lãnh thổ có đầu tư tại Việt Nam (sau Hàn Quốc, Singapore).
Đầu tư Nhật Bản vào Việt Nam tập trung vào công nghệ chế biến chế tạo (61%), sản xuất phân phối điện (15%), kinh doanh bất động sản (12%).
Nhật Bản cũng là đối tác cung cấp nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) hàng đầu, đóng góp quan trọng vào phát triển cơ sở hạ tầng chiến lược và nguồn nhân lực trẻ, chất lượng cao của Việt Nam. Bên cạnh đó, hợp tác khoa học – công nghệ đã trở thành trụ cột mới trong hợp tác song phương, với các lĩnh vực cụ thể như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao… đang nổi lên như những điểm sáng.
Giao lưu nhân dân phát triển mạnh với cộng đồng hơn nửa triệu người Việt Nam tại Nhật Bản, trở thành cầu nối quan trọng cho quan hệ hai nước. Ông Hagiwara Seiji, Thị trưởng thành phố Mimasaka thuộc tỉnh Okayama, miền Tây Nhật Bản, đánh giá: "Đầu tiên phải nhấn mạnh sự giao lưu nhân dân 2 bên. Hiện nay, tại thành phố của chúng tôi có khoảng 400 người Việt Nam đang sinh sống, học tập và làm việc. Người Việt Nam tại đây rất được quý mến, và giao lưu nhân dân giữa hai bên phát triển nhanh chóng. Đặc biệt, chúng tôi đã thiết lập quan hệ hợp tác với Đại học Đà Nẵng, Đại học bách khoa thành phố Hồ Chí Minh về đào tạo nguồn nhân lực. Hiện nay, nhiều doanh nghiệp của chúng tôi đang đầu tư sản xuất – kinh doanh tại Việt Nam".
Tập trung vào các trụ cột hợp tác
Theo Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam, Ito Naoki, chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng Takaichi Sanae sẽ tập trung vào bốn trụ cột hợp tác chính, phản ánh những ưu tiên chiến lược của cả hai nước: Đổi mới sáng tạo, khoa học công nghệ và chuyển đổi xanh; An ninh năng lượng và hạ tầng chiến lược; Ngoại giao, an ninh quốc phòng và đóng góp cho hòa bình khu vực; Giao lưu nhân dân, văn hóa và học thuật.
Trong chuyến thăm, Thủ tướng Takaichi Sanae sẽ hội đàm với các lãnh đạo cấp cao Việt Nam, dự kiến sẽ có bài phát biểu tại Đại học Quốc gia Hà Nội về chính sách đối ngoại. Điều này thể hiện sự công nhận của Nhật Bản đối với vị trí quan trọng của Việt Nam trong khu vực, và những cải cách mạnh mẽ mà Việt Nam đang thực hiện. Đánh giá về triển vọng quan hệ Việt Nam – Nhật Bản, nữ hạ nghị sỹ Nhật Bản, Obuchi Yuko, Chủ tịch Liên minh nghị sỹ hữu nghị Nhật – Việt, cho rằng: "Về quan hệ Nhật Bản – Việt Nam, xin khẳng định đây là mối bang giao có lịch sử lâu đời. Cho đến nay đã trải qua nhiều thời kỳ lịch sử, nhưng trong bất cứ giai đoạn nào, chúng ta cũng tạo dựng được tình hữu nghị và sự tin cậy. Khi bước vào một giai đoạn mới, mà cá nhân tôi cũng là một thành viên, chắc chắn rằng mối quan hệ này sẽ tiếp tục phát triển tốt đẹp hơn nữa. Bản thân tôi cũng mong muốn góp sức mình cho việc tăng cường tình hữu nghị và hợp tác giữa hai nước".
Quan hệ Việt Nam – Nhật Bản hiện đang ở giai đoạn phát triển tốt đẹp nhất từ trước đến nay, với sự đan xen bổ sung lợi ích ngày càng sâu rộng và bền vững. Chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng Takaichi Sanae sẽ là cơ hội củng cố quan hệ song phương cũng như trong việc ứng phó với các vấn đề của khu vực và cộng đồng quốc tế.
