Ngày 6/8/2026, Việt Nam và Thái Lan kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (1976 - 2026). Tuy vậy, quan hệ hữu nghị giữa hai dân tộc đã được hình thành từ nhiều thế kỷ trước. Ngay từ thế kỷ XII, hai bên đã có những hoạt động giao lưu về Nhân dân, văn hóa và thương mại, tạo nền tảng cho sự gắn kết và tin cậy lẫn nhau. Trên nền tảng đó, kể từ khi chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 1976, Việt Nam và Thái Lan không ngừng mở rộng và làm sâu sắc quan hệ hợp tác trên tất cả các lĩnh vực. Từ đối tác trong khu vực, hai nước đã trở thành Đối tác Chiến lược toàn diện, xây dựng mối quan hệ ngày càng thực chất, hiệu quả và được đánh giá là một trong những mô hình hợp tác song phương tiêu biểu trong ASEAN.
Nhân dịp kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Thái Lan, phóng viên Đài Tiếng nói Việt Nam có cuộc phỏng vấn Đại sứ Thái Lan tại Việt Nam Urawadee Sriphiromya về những dấu ấn nổi bật trong chặng đường nửa thế kỷ quan hệ hai nước cũng như triển vọng hợp tác giữa Việt Nam và Thái Lan trong giai đoạn tới.
PV: Năm 2026 đánh dấu 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Thái Lan. Theo Đại sứ, đâu là những thành tựu nổi bật nhất đã làm nên câu chuyện thành công của quan hệ hai nước trong suốt nửa thế kỷ qua?
Đại sứ Urawadee Sriphiromya: Trước hết, tôi rất vinh dự và vui mừng được đến Đài Tiếng nói Việt Nam để cùng nhìn lại dấu mốc đặc biệt, kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa Thái Lan và Việt Nam.
Thực tế, mối quan hệ giữa hai nước đã được hình thành từ rất lâu trước khi chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao vào năm 1976. Hai dân tộc có nhiều điểm tương đồng về văn hóa, chia sẻ nhiều giá trị chung và thậm chí trong tiếng Thái và tiếng Việt còn có nhiều từ ngữ tương đồng. Điều đó phản ánh sự gắn bó lâu đời giữa Nhân dân hai nước.
Một trong những nền tảng quan trọng nhất của quan hệ song phương chính là giao lưu Nhân dân. Chủ tịch Hồ Chí Minh có vị trí đặc biệt trong tình cảm của người dân Thái Lan. Trong thời gian hoạt động tại Thái Lan, Người đã để lại nhiều dấu ấn sâu sắc. Đến nay, người dân tại những địa phương nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh từng sinh sống vẫn luôn trân trọng những giá trị mà Người để lại. Trên nền tảng đó, quan hệ chính trị giữa hai nước đã không ngừng được củng cố và phát triển. Hoàng gia Thái Lan cùng lãnh đạo cấp cao hai nước thường xuyên trao đổi đoàn và duy trì tiếp xúc ở nhiều cấp. Đặc biệt, Việt Nam là quốc gia đầu tiên thiết lập Quan hệ Đối tác chiến lược tăng cường với Thái Lan và hiện nay hai nước đã nâng cấp lên Quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện. Đây là bước phát triển có ý nghĩa đặc biệt, phản ánh sự tin cậy chính trị ngày càng sâu sắc và quyết tâm cùng nhau thúc đẩy hợp tác trên các lĩnh vực, đồng thời tăng cường phối hợp trong ASEAN, hợp tác tiểu vùng Mekong cũng như tại các diễn đàn quốc tế.
Chuyến thăm chính thức Thái Lan của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vào cuối tháng 5 vừa qua mang ý nghĩa hết sức quan trọng. Trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã tới tỉnh Udon Thani, thăm Vietnam Town đầu tiên trên thế giới và Khu lưu niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đây là những biểu tượng đặc biệt của tình hữu nghị giữa hai nước. Phía Thái Lan luôn gìn giữ và bảo tồn các địa điểm này như một phần di sản chung, đồng thời giới thiệu tới bạn bè quốc tế như minh chứng cho mối quan hệ gắn bó giữa hai dân tộc.
Chỉ ít ngày sau đó, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul đã thăm chính thức Việt Nam cùng đoàn gồm nhiều bộ trưởng của các bộ chủ chốt. Việc các chuyến thăm cấp cao được triển khai liên tiếp đã tạo động lực rất lớn để các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp cũng như nhân dân hai nước tiếp tục cụ thể hóa các thỏa thuận hợp tác.
Bên cạnh đó, chúng ta không thể không nhắc đến hợp tác kinh tế, bởi đây là một trong những điểm nổi bật của quan hệ Thái Lan - Việt Nam. Thủ tướng Thái Lan đã đặt mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên 25 tỷ USD. Tôi tin rằng mục tiêu này sẽ sớm đạt được. Thậm chí, Thủ tướng còn đưa ra một mục tiêu đầy tham vọng hơn, đó là nâng kim ngạch thương mại lên 50 tỷ USD trong tương lai.
Không chỉ có thương mại, đầu tư cũng là một điểm sáng trong quan hệ giữa hai nước. Thái Lan đã nhìn thấy tiềm năng đầu tư tại Việt Nam từ rất sớm. Nhiều tập đoàn lớn của Thái Lan đã hiện diện tại Việt Nam từ 30 - 40 năm trước, như SCG (Siam Cement Group), Amata, CP Group. Hiện nay, tổng vốn đầu tư của Thái Lan tại Việt Nam đạt khoảng 15 tỷ USD. Nếu nhìn vào xu hướng hiện nay, tôi tin rằng con số này sẽ còn tiếp tục tăng lên, đồng thời hoạt động đầu tư cũng sẽ được mở rộng sang nhiều lĩnh vực mới.
PV: Có thể nói trong lĩnh vực thương mại và đầu tư Chương trình Meet Thailan hay là Thai Connect được coi là 1 trong những hoạt động thiết thực nổi bật, tạo được sự kết nối trực tiếp giữa Thái Lan với một địa phương giàu truyền thống văn hóa của Việt Nam. Bà đánh giá như thế nào về ý nghĩa và những kết quả nổi bật của hoạt động này?
Đại sứ Urawadee Sriphiromya: Thai Connect là một trong những hoạt động trọng điểm của Đại sứ quán Thái Lan trong chuỗi sự kiện kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai nước. Sau thành công của Lễ hội Thái Lan, chúng tôi mong muốn mở rộng hơn nữa hợp tác với các địa phương của Việt Nam, và Phú Thọ là địa phương được lựa chọn nhờ những tiềm năng nổi bật về vị trí địa lý, lịch sử và định hướng phát triển.Qua các cuộc làm việc với lãnh đạo tỉnh, tôi nhận thấy Phú Thọ đang hướng tới phát triển theo mô hình đô thị thông minh, chú trọng chuyển đổi số, ứng dụng khoa học - công nghệ và phát triển bền vững. Đây cũng là những lĩnh vực mà doanh nghiệp Thái Lan có nhiều kinh nghiệm và mong muốn hợp tác.
Chủ đề của Thai Connect năm nay là "Đô thị thông minh - Động lực cho phát triển bền vững", thể hiện sự đồng hành giữa Thái Lan và Phú Thọ trong việc hướng tới tăng trưởng xanh, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững.
Một điểm nhấn quan trọng của chương trình là lễ khởi công Khu công nghiệp Amata tại Phú Thọ. Cùng với đó, nhiều doanh nghiệp lớn của Thái Lan như Central Retail, CP, các doanh nghiệp trong lĩnh vực năng lượng, cấp nước, xử lý nước thải và ngân hàng cũng tham gia tìm hiểu cơ hội hợp tác và đầu tư tại địa phương. Theo tôi, thành công lớn nhất của Thai Connect là việc tạo dựng sự kết nối, tăng cường hiểu biết lẫn nhau, qua đó mở ra các cơ hội mới về hợp tác, thương mại và đầu tư lâu dài trong tương lai.
PV: Quan hệ Việt Nam - Thái Lan không chỉ được vun đắp bởi hợp tác chính trị, kinh tế mà còn bởi những kết nối rất sâu sắc giữa nhân dân hai nước. Theo Đại sứ, cần làm gì để tăng cường hơn nữa giao lưu văn hóa, du lịch và hiểu biết lẫn nhau giữa người dân hai nước trong thời gian tới?
Đại sứ Urawadee Sriphiromya: Theo tôi, chính người dân là lực lượng quan trọng nhất góp phần đưa quan hệ giao lưu Nhân dân giữa Thái Lan và Việt Nam ngày càng gắn bó và phát triển. Bên cạnh đó, các hội hữu nghị của hai nước cũng đóng vai trò rất quan trọng. Tôi muốn bày tỏ sự ghi nhận và đánh giá cao cả Hội Hữu nghị Thái Lan - Việt Nam và Hội Hữu nghị Việt Nam - Thái Lan, bởi hai hội luôn duy trì nhiều hoạt động giao lưu dành cho người dân, trong đó có các chương trình giao lưu thể thao. Như năm ngoái, chúng tôi đã tổ chức giải bóng đá nữ U17 dành cho các cầu thủ hai nước.
Về phía người dân Thái Lan vốn đã dành nhiều sự quan tâm đối với Việt Nam. Chính phủ Thái Lan đang thúc đẩy việc giảng dạy tiếng Việt tại Thái Lan. Đồng thời, chúng tôi cũng rất vui khi Việt Nam ngày càng phát triển việc giảng dạy tiếng Thái. Nhờ vậy mới có những người dẫn chương trình có khả năng sử dụng tiếng Thái rất thành thạo như MC của quý Đài đây.
Bên cạnh đó, hai nước cũng duy trì thường xuyên các chương trình trao đổi sinh viên giữa các trường đại học. Chúng tôi luôn đón nhận sinh viên từ nhiều trường của Thái Lan như Đại học Thammasat, Đại học Mahasarakham hay Đại học Khon Kaen. Một điểm rất đáng trân trọng nữa là việc dịch các tác phẩm văn học Việt Nam sang tiếng Thái và ngược lại. Bản thân tôi cũng đã từng đọc tập truyện ngắn Hoa sen nở của Việt Nam được dịch sang tiếng Thái. Theo tôi, chính những hoạt động như thế đã làm cho quan hệ giữa hai nước trở nên sâu sắc và bền chặt hơn.
Chúng ta cũng đã nhắc đến Vietnam Town. Chính phủ Thái Lan rất vui và tự hào khi có Vietnam Town trên đất Thái Lan. Chúng tôi hoàn toàn ủng hộ việc giới thiệu văn hóa, đời sống và bản sắc Việt Nam tại đây.
Đại sứ quán Thái Lan sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Đài Tiếng nói Việt Nam và các cơ quan của Việt Nam nhằm góp phần thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa hai nước. Đối với tôi, đây là một nhiệm vụ quan trọng, đồng thời cũng là niềm vinh dự lớn khi được Chính phủ Thái Lan giao trọng trách thực hiện trong thời gian đảm nhiệm cương vị Đại sứ tại Việt Nam.
PV: Trong bối cảnh Việt Nam và Thái Lan đã nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược toàn diện, Đại sứ kỳ vọng như thế nào về triển vọng hợp tác giữa hai nước trong 10-20 năm tới?
Đại sứ Urawadee Sriphiromya: Tôi kỳ vọng hai nước sẽ cùng nhau hợp tác chặt chẽ hơn. Như Thủ tướng Anutin từng nhấn mạnh, Thái Lan và Việt Nam cần cùng hỗ trợ lẫn nhau và cùng phát triển.
Thái Lan và Việt Nam có chung nhiều mục tiêu phát triển. Vì vậy, hai nước sẽ tiếp tục phối hợp với các nước thành viên ASEAN khác để cùng hướng tới những mục tiêu chung, vừa bảo đảm hòa bình, ổn định của khu vực, vừa tạo động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Hiện nay, chúng ta đã xây dựng nhiều khuôn khổ hợp tác, từ cấp tiểu vùng đến khu vực và toàn cầu.
Tôi cũng tin rằng trong tương lai, Thái Lan và Việt Nam sẽ có mức độ hội nhập kinh tế ngày càng sâu rộng hơn. Hai nước cũng có thể tiến tới công nhận bằng cấp của nhau, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc học tập và làm việc của người dân.
Tôi kỳ vọng trong thời gian tới, hai nước sẽ tiếp tục duy trì hợp tác thường xuyên thông qua các cuộc gặp cấp cao, các cơ chế đối thoại và trao đổi đoàn trên tất cả các lĩnh vực. Một trong những cơ chế hợp tác rất quan trọng giữa hai nước là Joint Cabinet Retreat – họp Nội các chung Việt Nam - Thái Lan. Bên cạnh đó, các cơ chế hợp tác về thương mại, an ninh và đặc biệt là hợp tác quốc phòng cũng đang được thúc đẩy mạnh mẽ. Tôi tin rằng tất cả những cơ chế này sẽ góp phần làm cho quan hệ hợp tác giữa Thái Lan và Việt Nam ngày càng gắn bó, thực chất và bền chặt hơn trong 10-20 năm tới.
PV: Xin trân trọng cảm ơn Đại sứ!
