សន្និសីទក្រៅផ្លូវការ ACDFIM លើកទី ១៣ បិទបញ្ចប់ (Image: VNA)

(VOVworld) – សន្និសីទក្រៅផ្លូវការមេញ្ជាការកំលាំងការពារជាតិអាស៊ានលើកទី
១៣ (ACDFIM លើកទី ១៣) ដោយប្រធានបទ «ការបង្កើនកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ
ការពារជាតិដើម្បីសហគមន៍អាស៊ានខ្លាំងក្លាមួយ» បានបិទបញ្ចប់ នារសៀលថ្ងៃទី
១៤ មិនា នៅរដ្ឋធានី វៀនច័ន្ទ ប្រទេសឡាវ។ នៅសន្និសីទនេះ តំណាងកំលាំង
ការពារជាតិបណ្ដាប្រទេសអាស៊ានបានសង្កត់ធ្ងន់ទៅលើភាពចាំបាច់ស្តីពីបរិ
យាកាសសន្តិភាពមួយនៅសមុទ្រខាងកើតសំដៅជំរុញសន្តិភាពស្ថិរភាពនិង
កំណើនសេដ្ឋកិច្ចនិងភាពសម្បូររុងរឿងក្នុងតំបន់។ ដូច្នេះ ភាគីនានាគប្បីអនុវត្ត
ដោយពេញលេញនិងប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពសេចក្តីថ្លែងការណ៍ស្តីពីការប្រតិ
បត្តិរបស់ភាគីនានាលើសមុទ្រខាងកើត (DOC) ហើយសម្រេចឲ្យបានឆាប់រហ័ស
ន៍ការកសាងក្រមប្រតិបត្តិសំរាប់ភាគីទាក់ទិនលើសមុទ្រខាងកើត (COC)។
ប្រធានគណៈ ប្រតុភូហ្វីលីពីន ឧត្តមសេនីទោ លោក Romeo Tanalgo បានចាត់
ទុកថា៖ ក្រមប្រតិបត្តិមមួយរវាងអាស៊ាននិងចិននឹងកាត់បន្ថយគ្រោះអាសន្នផ្ទុះ
ឡើងជំលោះអារុធនៅសមុទ្រខាងកើតហើយដោះស្រាយរាល់ជំលោះដោយ
សន្តិវិធីដោយឈរលើមូលដ្ឋានច្បាប់អន្តរជាតិ។ លោក Romeo Tanalgo ក៏បាន
ចាត់ទុកថា៖ ការដែល ប្រទេសអាស៊ាននានាមានសម្លេងរួមស្តីពីបញ្ហាលើ
សមុទ្រខាងកើតគឺចាំបាច់ណាស់។ អង្គសន្និសីទក៏បានផ្តោតទៅលើការជះ
ឥទ្ធិពលក្នុងទំនាក់ទំនងរវាងមហាអំណាចចំពោះស្ថានភាពក្នុងតំបន់ផងដែរ។
ឧត្តមសេនីត្រី Pery Lim មេបញ្ជាការកំលាំងការពារជាតិសឹង្ហបុរីបានលើកកំពស់
ភាពចាំបាច់នៃស្ថារភាពនៅសមុទ្រខាងកើត។

ថ្លែងមតិនៅទីនេះ នាយឧត្តមសេនីយ៍ Do Ba Ty ប្រធានគណៈប្រតិភូ
វៀតណាមបានឲ្យដឹងថា៖ ស្ថិរភាពសន្តិសុខក្នុងតំបន់ក្នុងរយៈពេលកន្លងទៅ
ត្រូវប្រឈមមុខនឹងការសាកល្បងជាច្រើនដូចជា៖ ភេរវកម្ម ជំលោះជាតិសាសន៍
ជាពិសេស សន្តិសុខ សុវត្ថិភាពនិងសេរីភាពនាវាចរណ៍អាកាសចរណ៍លើសមុទ្រ
ខាងកើតកំពុងរងការរំលោភដោយទង្វើខុសច្បាប់ពិសេសគឺការប្រតិបត្តិតាម
អនុសញ្ញា អ.ស.ប. ស្តីពីច្បបា់សមុទ្រ (UNCLOS) ឆ្នាំ ១៩៨២។ លោក Do Ba
Ty បានចាត់ទុកថា៖ គប្បីបង្កើនសកម្មភាពកសាងទំនុកទុកចិត្តរវាងបណ្ដា
កំលាំងយោធា សកម្មភាពលើសមុទ្រនិងអាវកាសនៅសមុទ្រខាងកើតដោយ
ឈរ លើ UNCLOS 1982​ និង DOC។ ជាទីបញ្ចប់ បណ្ដាអង្គសន្និសីទបានចុះ
ហត្ថ លេខាលើសេក្តីថ្លែងការណ៍រួមរបស់ ACDFIM លើកទី ១៣។ សេក្តីថ្លែង
ការណ៍ នេះផ្តោតទៅលើបញ្ហាសន្តិសុខក្នុងតំបន់ ក្នុងនោះ មានភាពចាំបាច់
អនុវត្តដោយ ពេញលេញនិងប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពនូវ DOC និងឆ្ពោះទៅ
កសាង COC យ៉ាង ឆាប់ៗ៕