เกาะห่อนด๊กเป็นเกาะที่ใหญ่ที่สุดในบรรดา 16 เกาะของหมู่เกาะหายตัก ตำบลเตียนหาย จังหวัดอานยาง ซึ่งตั้งอยู่ใกล้เส้นแบ่งพรมแดนทางทะเลระหว่างเวียดนามกับกัมพูชาที่มีเส้นทางคมนาคมสำคัญๆ ของทั้งสองประเทศ บนยอดเขาสูงของเกาะมีสถานีเรดาร์ 625 กรมทหาร 551 สังกัดกองบัญชาการทัพเรือภาคที่ 5 เมื่อเสียงนกร้องประสานกับเสียงคลื่นทะเลใต้แสงแดดยามเช้า นั่นคือเวลาที่ทหารของสถานีเรดาร์ 625 เริ่มต้นภารกิจประจำวัน
ตั้งแต่วันที่มาปฏิบัติหน้าที่บนเกาะห่อนด๊ก นายทหาร มายวันเชี้ยน เจ้าหน้าที่เรดาร์ ซึ่งเกิดและเติบโตในนครโฮจิมินห์ที่คึกคัก ได้กลายเป็นชาวสวนที่ชำนาญ เช่นเดียวกับเพื่อนร่วมหน่วย เขารู้จักเมล็ดพันธุ์แต่ละชนิด รู้ลักษณะและวิธีดูแลผักทุกประเภท แม้เกาะจะอยู่ห่างจากแผ่นดินใหญ่เพียง 20 กิโลเมตร แต่ก็ไม่สามารถพึ่งพาผักสดจากเรือที่มาส่งได้ทั้งหมด ดังนั้น เจ้าหน้าที่และทหารของสถานีเรดาร์ 625 จึงได้ปรับพื้นที่เป็นสวนปลูกผัก มีการกางตาข่ายทำเป็นโรงเรือนเล็ก ๆ สำหรับเพาะปลูกผักหลากหลายชนิด ข้างแปลงผักบุ้งและผักปลังที่พร้อมเก็บเกี่ยวยังมีแปลงผักสลัดเขียวอ่อนและคะน้าที่เพิ่งเริ่มงอก สวนเล็ก ๆ แห่งนี้ช่วยให้มีผักสดเพียงพอสำหรับทุกมื้ออาหารของเจ้าหน้าที่และทหารในสถานีเรดาร์ 625 ในแต่ละวัน
“ปกติ หลังทำงานหนึ่งชั่วโมง ก็จะมีอีกหนึ่งชั่วโมงสำหรับการปลูกและออกกำลังกาย ผักสดมีเพียงพอเสมอช่วยให้หน่วยเราไม่ขาดแคลนอาหารและได้รับสารอาหารครบถ้วน นอกจากปลูกผักแล้ว หน่วยเรายังปลูกไม้ผล เลี้ยงหมู เป็ดและไก่ด้วย”
ก่อนหน้านี้ ทหารต้องหิ้วถังน้ำไปรดผักทีละแปลง แต่ปัจจุบันเพียงแค่เปิดสวิตช์ น้ำก็ถูกส่งไปทั่วทั้งสวนผ่านระบบรดน้ำ การเปลี่ยนแปลงนี้ไม่เพียงแต่ช่วยทุ่นแรงเท่านั้น หากยังช่วยยกระดับการดูแลแปลงผักในสภาพแวดล้อมเฉพาะของเกาะอีกด้วย ซึ่งในฤดูแล้ง แหล่งน้ำจืดบนเกาะมีจำกัด ดังนั้นการใช้น้ำอย่างเหมาะสมจึงเป็นสิ่งสำคัญ ร้อยเอก เลดึ๊กแอง หัวหน้าสถานีเรดาร์ 625 ได้ประดิษฐ์ระบบรดน้ำอัตโนมัติที่ใช้งานง่ายและเหมาะกับสวนที่นี่ ซึ่งผลงานเล็กๆนี้สะท้อนให้เห็นถึงความคิดริเริ่มและความสร้างสรรค์ของทหารประจำเกาะในการยกระดับคุณภาพชีวิต ร้อยเอก เลดึ๊กแอง กล่าวว่า
“ผมและเพื่อนทหารได้พัฒนาระบบรดน้ำแบบพ่นหมอกสำหรับแปลงผัก โดยศึกษาและปรับแบบจากอินเทอร์เน็ตให้เหมาะกับหน่วย ระบบนี้ช่วยให้มีน้ำเพียงพอสำหรับการปลูกผัก ทั้งในฤดูแล้งและฤดูฝน”
นอกจากแปลงผักที่ช่วยให้มื้ออาหารมีความครบถ้วนมากขึ้น สวนสมุนไพรพื้นบ้านก็มีประโยชน์ในการใช้ดูแลสุขภาพของเจ้าหน้าที่ ทหาร และชาวบ้านบนเกาะห่อนด๊ก สวนหน้าสถานีเรดาร์ 625 ถูกจัดอย่างเป็นระเบียบ โดยแบ่งสมุนไพรออกเป็นแปลง ๆ
ในตลอดเกือบ 20 ปีที่ปฏิบัติหน้าที่บนเกาะ พันตรีและนายสิบ เหงวียนวันหม่วน ทหารเสนารักษ์ได้กลายเป็นที่พึ่งพาของทหารและชาวบ้านเมื่อเจ็บป่วย หรือเกิดอุบัติเหตุเล็กน้อย นอกจากยาแผนปัจจุบัน เขายังใช้สมุนไพรพื้นบ้านที่ปลูกเองในการรักษาด้วย ทหารหนุ่มหลายคนที่มาเกาะครั้งแรก มักยังไม่ชินกับแดดแรงและลมทะเล จึงประสบปัญหาผิวหนัง เมื่อเกิดเหตุการณ์เช่นนี้ เขาจะดูแลอย่างใส่ใจและใช้สมุนไพรรักษา ซึ่งความเอาใจใส่นี้ช่วยให้ทหารหนุ่มบรรเทาความคิดถึงบ้านและตระหนักเกี่ยวกับความผูกพันของเพื่อนร่วมรบ พันตรี เหงวียนวันหม่วน กล่าวว่า
“สวนสมุนไพรของเราเป็นสวนที่ใช้ในการดูแลรักษาทหารและประชาชน โดยแบ่งเป็น 8 กลุ่มสำหรับการรักษา เช่น งูกัด โรคผิวหนัง ทางเดินหายใจ ระบบย่อยอาหาร ระบบทางเดินปัสสาวะ และยาบำรุง มีการปลูกสมุนไพรประมาณ 55–60 ชนิด เพื่อใช้สำหรับหน่วยทหารและประชาชน”
ท่ามกลางลมและความเค็มของทะเล แต่แปลงผักสีเขียวและสวนสมุนไพรยังคงเจริญงอกงามซึ่งนี่เป็นผลจากการลงแรงไม่ย่อท้อต่อความลำบาก และแสดงให้เห็นถึงความคิดสร้างสรรค์ของทหารในการใช้ทรัพยากรทุกอย่างเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตและดูแลสุขภาพของประชาชนบนเกาะ./.
