Sáng nay (09/6), phiên khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 (ASEAN Future Forum - AFF 2026) với chủ đề “Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, thịnh vượng, lấy người dân làm trung tâm” diễn ra trọng thể tại Hà Nội. Phiên khai mạc có sự tham dự của Thủ tướng Việt Nam Lê Minh Hưng, Thủ tướng Lào Sonexay Siphandone, Thủ tướng Campuchia Hun Manet, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul và Thủ tướng Timor-Leste Kay Rala Xanana Gusmão, Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn.

Phát biểu tại phiên khai mạc, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định ASEAN đang đứng trước thời điểm có ý nghĩa bước ngoặt trong quá trình phát triển, khi những quy tắc nền tảng của kinh tế, công nghệ và quyền lực toàn cầu đang được định hình lại.

Theo Thủ tướng, những thập niên tới sẽ là hành trình định hình tương lai ASEAN trong bối cảnh thế giới biến đổi sâu sắc. Công nghệ đang tái định nghĩa năng lực cạnh tranh, trí tuệ nhân tạo tái định nghĩa năng suất, dữ liệu tái định nghĩa quyền lực, còn chuyển đổi xanh đang tái định nghĩa mô hình phát triển.

ASEAN cần và phải trở thành một chủ thể tích cực trong tiến trình này. Để hiện thực hóa khát vọng đó, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh: "ASEAN cần tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, tự cường, thống nhất trong đa dạng - những giá trị làm nên thành công của mình nhưng với cách tiếp cận sáng tạo hơn: Đồng thuận về giá trị nhưng năng động trong hành động, kiên định về nguyên tắc nhưng đổi mới về phương thức, giữ vững về bản sắc nhưng chủ động tạo thời cơ trước những thay đổi của thời đại mới."

Trên hành trình triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, Thủ tướng đề xuất ASEAN hướng tới ba tầm vóc chiến lược. Thứ nhất, ASEAN không chỉ tham gia các xu thế toàn cầu mà phải góp phần định hình các xu thế đó.

ASEAN cần trở thành trung tâm của đối thoại, tâm điểm của hợp tác và điểm tựa của lòng tin. Đây chính là đóng góp đặc biệt của ASEAN đối với hòa bình, ổn định và phát triển của khu vực cũng như thế giới. Thứ hai, theo Thủ tướng Lê Minh Hưng, ASEAN không chỉ là trung tâm sản xuất mà phải trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo.

ASEAN không chỉ là nơi công nghệ được tiêu thụ mà phải trở thành nơi công nghệ được tạo ra; không chỉ là nơi các chuỗi cung ứng đi qua mà phải là nơi các chuỗi giá trị được hình thành. Chính vì vậy, ASEAN cần đầu tư mạnh mẽ hơn cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế số và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; hướng tới xây dựng hệ sinh thái công nghệ và số hóa mang bản sắc ASEAN, đồng thời đóng góp tích cực vào việc hình thành các chuẩn mực chung của thế giới.

Thứ ba, ASEAN không chỉ là cộng đồng các quốc gia mà phải là cộng đồng thực sự của người dân. Một ASEAN thành công không chỉ được đo bằng quy mô GDP mà còn bằng những cơ hội tạo ra cho thế hệ trẻ, vai trò dành cho phụ nữ, sự bảo vệ đối với các nhóm dễ bị tổn thương và khả năng để mỗi người dân cảm nhận ASEAN thực sự là cộng đồng của mình.

Nêu rõ tương lai của Việt Nam gắn liền với tương lai ASEAN, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định Việt Nam sẽ tiếp tục đồng hành cùng ASEAN bằng khát vọng kiến tạo tương lai, góp phần xây dựng một khu vực hòa bình, ổn định và thịnh vượng.