6 tháng đầu năm 2026, kinh tế Việt Nam vẫn duy trì đà tăng trưởng cao, ổn định. Điều đáng chú ý hơn cả không chỉ là tốc độ tăng trưởng, mà là những chuyển biến về chất trong mô hình phát triển, tạo nền tảng để nền kinh tế bứt phá trong những tháng cuối năm.
Tổng sản phẩm trong nước (GDP) 6 tháng đầu năm tăng 8,18%, mức cao nhất trong 15 năm qua. Đây là kết quả phản ánh hiệu quả của các chính sách điều hành quyết liệt, sự phục hồi mạnh mẽ của các động lực tăng trưởng và những cải cách thể chế đang từng bước phát huy tác dụng.
Nhưng điều làm nên sự khác biệt của bức tranh kinh tế sáu tháng đầu năm không chỉ nằm ở con số 8,18%. Quan trọng hơn, tăng trưởng đang được tạo ra từ những động lực mới, bền vững hơn, thay vì chỉ dựa vào mở rộng đầu tư hay khai thác các lợi thế truyền thống như trước.
Nếu trước đây thể chế được xem là "điểm nghẽn của điểm nghẽn", thì đến nay hàng loạt quyết sách lớn về hoàn thiện pháp luật, phân cấp, phân quyền, phát triển kinh tế tư nhân, khoa học công nghệ và chuyển đổi số đã được ban hành. Vấn đề đặt ra lúc này không còn là thiếu cơ chế, mà là hiệu quả thực thi. Như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định, thể chế không còn là điểm nghẽn, điều quan trọng là phải nhanh chóng đưa các chủ trương vào cuộc sống.
Chúng ta đã tháo gỡ về thể chế, tập trung vào phân bổ nguồn lực tài chính, nguồn lực con người, nguồn lực đất đai... Tất cả những vấn đề này vừa qua Trung ương đã giải quyết hết. Cùng với đó là tập trung giải quyết vấn đề hạ tầng, thị trường, chính sách, kể cả chính sách về cán bộ. Nếu chúng ta không làm thì mất cơ hội, nếu chậm trễ sẽ có tội với cơ hội.
Thể chế đã mở, chờ thực thi
Thông điệp đó cũng là yêu cầu đối với cả hệ thống thực thi. Chính phủ đang chuyển mạnh từ quản lý theo quy trình sang quản lý theo kết quả, gắn trách nhiệm người đứng đầu với tiến độ thực hiện và giải ngân. Theo ông Trần Minh Phương, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính, Bộ Xây dựng, để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, các bộ, ngành và địa phương phải thay đổi tư duy, tăng tốc triển khai và chịu trách nhiệm về kết quả.
"Chủ đầu tư/ban quản lý dự án hoàn toàn chịu trách nhiệm trước Bộ trưởng nếu không hoàn thành mục tiêu giải ngân hoặc để thất thoát, lãng phí. Rà soát khả năng giải ngân các dự án 2026 bố trí chuyển tiếp để giải ngân được số vốn đã bố trí. Trường hợp mà dự án chậm tiến độ thì sẽ không được điều chỉnh giảm kế hoạch năm. Kết quả giải ngân sẽ đánh giá kết quả đánh giá hoàn thành nhiệm vụ của tập thể, cá nhân theo quy định."
Dư địa tăng trưởng còn rất lớn
Bên cạnh nền tảng thể chế, dư địa tăng trưởng của Việt Nam vẫn còn rộng mở. Đầu tư công tiếp tục là động lực quan trọng khi nhiều dự án hạ tầng trọng điểm bước vào giai đoạn tăng tốc giải ngân, tạo hiệu ứng lan tỏa cho toàn nền kinh tế. Tiêu dùng trong nước cũng còn nhiều tiềm năng. Với quy mô thị trường gần 110 triệu dân, sức mua trong nước sẽ tiếp tục là "bệ đỡ" quan trọng trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động.
Ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công Thương, cho biết các giải pháp thúc đẩy tiêu dùng đang được triển khai mạnh mẽ trong những tháng cuối năm. "Chúng tôi tập trung hỗ trợ các doanh nghiệp thích ứng với xu hướng kinh doanh đa kênh đang ngày càng phổ biến. Bên cạnh các phương thức giới thiệu, phân phối sản phẩm truyền thống, doanh nghiệp được khuyến khích tận dụng các nền tảng số, thương mại điện tử, livestream bán hàng và các kênh trực tuyến để tiếp cận người tiêu dùng hiệu quả hơn. Cùng với đó, các chương trình hỗ trợ còn tập trung vào tư vấn, nâng cao năng lực cho doanh nghiệp, từ thiết kế bao bì, hoàn thiện mẫu mã, xây dựng thương hiệu đến quảng bá, kết nối thị trường."
Đáng chú ý, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang trở thành động lực tăng trưởng mới, góp phần nâng cao năng suất, giảm chi phí và tăng sức cạnh tranh của nền kinh tế.
Đây cũng là yêu cầu được Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh: "Tạo đột phá ở các động lực tăng trưởng mới thông qua thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa nghiên cứu ứng dụng phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số. Tôi đề nghị khẩn trương ban hành khung kiến trúc tổng thể quốc gia số, hoàn thành xây dựng, làm sạch và chuẩn hóa kết nối các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành với Trung tâm dữ liệu quốc gia để vận hành thông suốt thủ tục hành chính qua cổng dịch vụ công quốc gia, góp phần giảm chi phí tuân thủ về tài chính, về thời gian cho người dân và doanh nghiệp. Đặc biệt trong năm nay phải có kết quả sản phẩm cụ thể và có giá trị."
Để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng cao của cả năm, điều quyết định vẫn là đưa các chủ trương, chính sách vào thực tiễn, khơi thông mọi nguồn lực và phát huy hiệu quả các động lực tăng trưởng mới. Đó không chỉ là chìa khóa để hoàn thành mục tiêu năm 2026 mà còn tạo nền tảng cho một giai đoạn phát triển nhanh, bền vững và chất lượng hơn trong những năm tới.
