Bảo tàng Văn hoá Sa Huỳnh thành lập năm 1994 trưng bày bộ sưu tập đầy đủ và độc đáo gồm 946 hiện vật liên quan đến cư dân cổ thuộc hệ văn hoá Sa Huỳnh (niên đại cách nay 2000 năm).Những cư dân này được coi là chủ nhân của tiền cảng - thị sơ khai Hội An, từng có quan hệ, giao lưu với cả khu vực Đông Nam Á, Nam Ấn Độ và Trung Hoa.
Điều lý thú là các hiện vật đều có địa chỉ khảo cổ học rất tin cậy, vì cùng với hiện vật là hệ thống tài liệu, ảnh chụp,...minh chứng rõ ràng ví trí của chúng trong lòng đất.

Tháng 7/1989, di tích khảo cổ học ở Hội An mới lần lượt được biết đến trên bản đồ phân bố khảo cổ học Tiền - Sơ sử ở miền Trung - Việt Nam qua các di tích mộ táng: Bãi Ông, Hậu Xá I, Hậu Xá II, An Bang, Xuân Lâm; di chỉ cư trú: Hậu Xá I, Đồng Nà, Khu vực I Cẩm Phô, Trảng Sỏi, Lăng Bà, Thanh Chiếm.
Sau hơn 10 năm thám sát, khai quật, nghiên cứu khá cụ thể bằng các phương pháp khai quật khảo cổ học, giám định niên đại và được kết luận tại các cuộc hội thảo khoa học. Cho đến nay có the khẳng định: các di tích khảo cổ ở Hội An được phân bố chủ yếu trên hệ thống cồn, bàu, men theo các dòng chảy cổ, có địa hình nguồn gốc sông-biển-đầm lầy vốn được tạo bởi quá trình biển lùi, bồi tụ trầm tích.
Các hiện vật gốm trong di tích Đồng Nà có niên đại thế kỷ 1-2 trước và sau Công nguyên.
Hiện vật trong khu di tích Hậu Xá II có niên đại thế kỷ 1-2 trước và sau Công nguyên.
Qua tư liệu, hiện vật, Bảo tàng còn phản ánh nhiều thông tin khác về táng tục, quan niệm sống chết, nhận thức thẩm mỹ, mối quan hệ giao lưu... của cư dân cổ thuộc hệ văn hoá Sa Huỳnh trên đất Hội An.
Bộ sưu tập chum mộ khai quật tại các di tích Văn hóa Sa Huỳnh ở Hội An.

Những bộ sưu tập hiện vật quý trưng bày nơi đây được thu thập từ các di tích, khảo cổ tuy mới chỉ là những thông tin khoa học gặt hái bước đầu, cần tiếp tục nghiên cứu, nhưng phần nào đã gợi mở cho chúng ta những sự nhận biết về tiến trình, về diện mạo lịch sử - văn hóa của cư dân ở Hội An thời Tiền - Sơ sử.

Đây là địa chỉ thật sự lý thú đối với những ai đang quan tâm về mối liên hệ, phát triển giữa cư dân Tiền Sa Huỳnh, Sa Huỳnh với cư dân Chăm Pa.