Sở hữu lợi thế về quy mô dân số, du lịch và sức sống đô thị cùng nhu cầu giải trí ngày càng tăng từ người dân và du khách, Thành phố Hồ Chí Minh có nhiều lợi thế phát triển “kinh tế đêm”. Xây dựng cơ chế điều phối, quy hoạch, quản lý cũng như phát triển, thành phố đang nỗ lực đưa “kinh tế đêm” trở thành lợi thế góp phần thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững.
Nghe âm thanh bài viết tại đây:
Thành phố Hồ Chí Minh có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển du lịch ban đêm, như: bản sắc văn hóa đa dạng, hạ tầng đô thị hiện đại và nhu cầu trải nghiệm ngày càng tăng của du khách. Tuy nhiên, hoạt động hiện nay vẫn còn phân tán, thiếu tính kết nối và chưa hình thành sản phẩm đặc trưng. Các rào cản về quy hoạch, quản lý giờ hoạt động, an ninh, môi trường và truyền thông vẫn tồn tại. Vì vậy, thành phố cần xây dựng chiến lược phát triển du lịch đêm theo hướng đồng bộ, có quy hoạch không gian rõ ràng và tăng cường các sản phẩm mang bản sắc riêng. Theo kết quả khảo sát thực địa của Sở Du lịch Thành phố Hồ Chí Minh, các hoạt động du lịch ban đêm hiện tập trung chủ yếu tại một số khu vực như phố đi bộ Nguyễn Huệ, phố Bùi Viện, chợ đêm Bến Thành, bến Bạch Đằng và các không gian ẩm thực ven sông. Các loại hình phổ biến gồm biểu diễn nghệ thuật đường phố, khu ẩm thực, hoạt động giải trí, dịch vụ du thuyền và các điểm vui chơi về đêm.
Theo Phó Giáo sư, Tiến sỹ Đinh Tiên Minh, Giảng viên cao cấp Trường Kinh doanh, Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh (UEH), các sản phẩm dịch vụ ban đêm còn thiếu bản sắc, chưa tạo được chiều sâu trải nghiệm và chưa hình thành hệ sinh thái đồng bộ: "Sản phẩm kinh tế đêm của thành phố thật sự nhìn thì có vẻ phong phú, nhưng thật ra là đơn điệu, tập trung manh mún ở một vài nơi và thiếu tính đặc trưng, chiều sâu, hệ sinh thái và sức hút. Bên cạnh thiếu không gian và thiếu liên kết chức năng".
Gần 30 triệu lượt khách nội địa và quốc tế đến Thành phố Hồ Chí Minh trong năm 2025 cho thấy thị trường tiêu dùng đầy tiềm năng cho các hoạt động dịch vụ, mua sắm và giải trí trong khung giờ từ 18 giờ đến 6 giờ sáng hôm sau. Theo các chuyên gia, kinh tế đêm không chỉ góp phần gia tăng chi tiêu du lịch mà còn đóng vai trò chiến lược trong phát triển kinh tế đô thị. Tuy nhiên, các hoạt động ban đêm không nên chỉ phục vụ du khách mà cần hướng tới cả người dân địa phương để tạo bản sắc riêng cho thành phố. Việc ứng dụng công nghệ số cũng sẽ giúp chính quyền và doanh nghiệp quản lý hiệu quả các khu vực kinh tế đêm, đồng thời nâng cao trải nghiệm cho du khách.
Bà Huỳnh Phan Phương Hoàng, Phó Tổng giám đốc Vietravel, cho rằng Thành phố Hồ Chí Minh cần quy hoạch và phân loại rõ ràng các loại hình, như: phố ẩm thực, phố nghệ thuật, khu bar – pub, chợ đêm văn hóa, khu biểu diễn nghệ thuật ngoài trời, đồng thời bố trí bến taxi, xe buýt đêm và các không gian đi bộ an toàn để phục vụ du khách. Bên cạnh đó. Thành phố có thể hình thành các “cụm không gian kinh tế đêm”, như: khu Nhà hát Thành phố, chợ Bến Thành – Hàm Nghi, phố Nguyễn Huệ hay khu vực kênh Tàu Hủ. Mỗi cụm nên có một chủ đề riêng như ẩm thực truyền thống, thời trang nội địa, trình diễn âm nhạc đường phố hoặc các sản phẩm sáng tạo.
Trong khi đó, ông Võ Việt Hoà, Giám đốc Khối Du lịch Quốc tế, Lữ hành Saigontourist, cho rằng các sản phẩm du lịch phải thể hiện rõ bản sắc văn hóa riêng của thành phố, tạo dấu ấn khác biệt so với các điểm đến trong khu vực: "Hiện nay, Thành phố đã được mở rộng ra Bình Dương và Bà Rịa–Vũng Tàu, nên việc kết hợp để tạo ra một sản phẩm, giới thiệu được một đô thị lớn, quan trọng tới du khách quốc tế là vấn đề rất khó đối với chúng tôi. Vì vấn đề giao thông, trước mắt chúng tôi chỉ có thể xây dựng sản phẩm theo từng khu vực riêng lẻ".
Một trong những lợi thế nổi bật của Thành phố Hồ Chí Minh là điều kiện địa lý và hệ thống sông nước, có thể kết hợp với ẩm thực và các hoạt động văn hóa để tạo ra những sản phẩm du lịch đêm chất lượng cao. Ông Nguyễn Quốc Kỳ, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Công ty CP Du lịch Vietravel, đề xuất thành phố cần xác định rõ các trục không gian, sản phẩm và hoạt động cụ thể nhằm phát triển kinh tế đêm và thúc đẩy kinh tế sáng tạo: "Chúng ta phải định vị được giá trị cốt lõi của kinh tế ban đêm là kinh tế đa trục. Không chỉ Quận 1 hay Quận 5, mà ngay trong Thành phố cũng đã có sự đa dạng trong một không gian nhỏ và tính đa trục trong tổng thể lớn, như: Chợ Lớn, Chinatown, văn hóa ẩm thực ban đêm ở Thảo Điền… Từ sự khai mở đó, cần thúc đẩy kinh tế sáng tạo, chấp nhận thử nghiệm, kể cả thất bại, để tạo ra giá trị cho sự phát triển chung của thành phố".
Trong bối cảnh cạnh tranh điểm đến ngày càng mạnh mẽ, việc khai thác hiệu quả “mỏ vàng” kinh tế đêm không chỉ góp phần gia tăng nguồn thu, kéo dài thời gian lưu trú của du khách mà còn tạo động lực mới cho tăng trưởng, hướng tới mục tiêu xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh trở thành trung tâm du lịch và dịch vụ năng động của khu vực.
