ບາງຈຸດກ່ຽວກັບວິທີຕັ້ງຊື່ໃຫ້ລູກຫຼານຂອງຊາວຫວຽດນາມ

ໃນການດຳລົງຊີວິດ, ຊື່ຂອງຊາວຫວຽດນາມ ແຕ່ລະຄົນລ້ວນແຕ່ມີ ຄວາມໝາຍ ພິເສດ, ນັບແຕ່ຄາວຫາກໍເກີດ, ປູຍ່າ, ພໍ່ແມ່, ຕ່າງກໍຢາກຕັ້ງຊື່ງາມ ໃຫ້ລູກຫຼານຂອງຕົນ

ການຕັ້ງຊື່ງາມໃຫ້ລູກຫຼານ ກໍເປັນການຝາກຝັງຄວາມໄຝ່ຝັນ

ທີ່ແຮງກ້າ ແລະ ຄວາມໝາຍທີ່ດີງາມໃນການດຳລົງຊີວິດ

ໃນການດຳລົງຊີວິດ, ຊື່ຂອງຊາວຫວຽດນາມແຕ່ລະຄົນລ້ວນແຕ່ມີຄວາມໝາຍ ພິເສດ, ນັບແຕ່ຄາວຫາກໍເກີດ, ປູຍ່າ, ພໍ່ແມ່, ຕ່າງກໍຢາກຕັ້ງຊື່ງາມໃຫ້ລູກຫຼານຂອງຕົນ, ຊຶ່ງເປັນການຝາກຝັງຄວາມໄຝ່ຝັນທີ່ແຮງກ້າ ແລະ ຄວາມໝາຍທີ່ດີງາມໃນການດຳລົງຊີວິດ.

ຊື່ຄົບຖ້ວນຂອງຊາວຫວຽດນາມແມ່ນປະກອບດ້ວຍ ນາມສະກຸນ, ນາມເຊື່ອມຕໍ່ ແລະ ຊື່ ຊຶ່ງເລີ່ມຕົ້ນແມ່ນສະກຸນ, ຕໍ່ຈາກນັ້ນແມ່ນນາມເຊື່ອມຕໍ່ ແລະ ສຸດທ້າຍແມ່ນຊື່. ຍົກຕົວຢ່າງຄື : ຫງວຽນວັນຮຸ່ງ, ນາມສະກຸນແມ່ນ ຫງວຽນ, ນາມເຊື່ອມຕໍ່ແມ່ນ ວັນ ແລະ ຮຸ່ງຈຶ່ງແມ່ນຊື່ຂອງຄົນຜູ້ນັ້ນ. ຊື່ຂອງຄົນຈຳນວນໜຶ່ງ ອາດຈະມີ ນາມເຊື່ອມຕໍ່ປະກອບດ້ວຍຫຼາຍສັບ. ຊື່ ແລະ ນາມສະກຸນບໍ່ພຽງແຕ່ແມ່ນສັນຍານເພື່ອຈຳແນກລະຫວ່າງບຸກຄົນນີ້ກັບບຸກຄົນອື່ນ, ພ້ອມທັງຊ້ອນແຝງຫຼາຍສິ່ງ ແລະ ຄຸນຄ່າວັດທະນະທຳອັນເລິກເຊິ່ງ. ເມື່ອກ່ອນນີ້, ເມື່ອຕັ້ງຊື່ໃຫ້ລູກ, ຊາວຫວຽດນາມເຄີຍໃສ່ນາມເຊື່ອມຕໍ່ ຄື “ ວັນ ” (ໝາຍເຖິງວັນນະຄະດີ) ໃຫ້ແກ່ລູກຊາຍ ແລະ “ ທິ ” (ໝາຍເຖິງຕະຫຼາດ) ໃຫ້ແກ່ລູກສາວ, ຊຶ່ງເປັນການຊ່ວຍ ຈຳແນກທາງເພດຜ່ານ ຊື່ ແລະ ນາມສະກຸນ. ນີ້ແມ່ນຄວາມສຳນຶກທີ່ມີມາແຕ່ສະໄໝສັກດີນາໂດຍຖືວ່າ ລູກຊາຍແມ່ນຜູ້ເອົາໃຈໃສ່ເຖິງການຮ່ຳຮຽນ, ສ່ວນລູກສາວແມ່ນຜູ້ຮັບປະກັນວຽກບ້ານການເຮືອນ, ໄປຊື້ເຄື່ອງຂອງຢູ່ຕະຫຼາດ. ໃນຄວາມສຳນຶກຂອງຊາວເຂດຝ່າຍຕາເວັນອອກ, ລູກຊາຍໄດ້ຮັບຖືວ່າ ແມ່ນຜູ້ສືບທອດພາລະກິດຈາກພໍ່ແມ່. ເພາະສະນັ້ນ, ການເລືອກເອົາຊື່ເພື່ອຕັ້ງໃຫ້ລູກແມ່ນບັນຫາຖືກຖືເປັນສຳຄັນທີ່ສຸດ, ແມ່ນຄວາມເອກອ້າງທະນົງໃຈ, ແມ່ນແຫຼ່ງລະດົມກຳລັງໃຈແກ່ຄອບຄົວ, ວົງຕະກຸນ. ເພາະສະນັ້ນ, ສຳລັບເພດຊາຍຊາວຫວຽດນາມ, ແມ່ນເຄີຍຖືກຕັ້ງຊື່ຕ່າງໆຄື: ຮຸ່ງ(ໝາຍເຖິງເຂັ້ມແຂງ, ວິລະຊົນ) , ແທ່ງ (ໝາຍເຖິງຜົນສຳເລັດ), ເກືອງ (ໝາຍເຖິງສຸຂະພາບແຂງແຮງ ) .....ສ່ວນຊື່ຂອງເພດຍິງແມ່ນເຄີຍຕັ້ງຕາມຊື່ຂອງຕົ້ນໄມ້ຕ່າງໆຄື : ດາວ (ໝາຍເຖິງຕົ້ນຄາຍ) , ເໝີ້ນ (ໝາຍເຖິງຕົ້ນໝາກໝັ້ນ) ຫຼືຕັ້ງຊື່ຕາມດອກໄມ້ຊະນິດຕ່າງໆຄື : ມາຍ (ໝາຍເຖິງດອກເໝີຍ), ລານ(ໝາຍເຖິງດອກກ້ວຍໄມ້)...

ວິທີຕັ້ງຊື່ຂອງຊາວຫວຽດນາມຍັງອີງໃສ່ຫຼັກການຜັນສຽງຂອງພາສາຫວຽດດ້ວຍສຽງຂອງສັບມີໄມ້ ປະສົມກັບສັບບໍ່ມີໄມ້ ເພື່ອເຮັດແນວໃດເມື່ອໄດ້ຟັງໃຫ້ມີຄວາມກົມກ່ຽວ ແລະ ເປັນໜ້າມ່ວນຫູ. ທ່ານນາງ ຊອງຮ່າ, ຜູ້ຊ່ຽວຊານຄົ້ນຄ້ວາວັດທະນະທຳພື້ນເມືອງຫວຽດນາມໃຫ້ຮູ້ວ່າ : (ເທບ)

“ ໃນການຕັ້ງຊື່ຂອງຊາວຫວຽດນາມ, ກໍເຄີຍມີຄວາມສຳນຶກວ່າ ເພດຍິງແມ່ນເຄີຍຕັ້ງຊື່ດ້ວຍບັນດາສັບທີ່ບໍ່ມີໄມ້ຫຼາຍກວ່າມີໄມ້ ເພື່ອຫວັງໃຫ້ຊີວິດໃນອະນາຄົດຂອງແມ່ຍິ່ງມີຄວາມສະຫງົບສຸກ, ບໍ່ສັບສົນວຸ່ນວາຍ. ແຕ່ສຳລັບເພດຊາຍ ແມ່ນກົງກັນຂ້າມ, ເພາະຜູ້ຊາຍເມື່ອໃຫຍ່ຂຶ້ນ ແມ່ນຕ້ອງແບກຫາບັັນດາໜ້າທີ່ອັນໜັກໜ່ວງ, ມີບົດບາດສຳຄັນໃນຄອບຄົວ ແລະ ວົງຕະກຸນ ”

ສຳລັບຊາວຫວຽດນາມແລ້ວ, ຊື່ຂອງຄົນ ກໍຍັງຕິດພັນກັບຂີດໝາຍ, ສະຖານທີ່ເປັນອະນຸສອນໃດໜຶ່ງຂອງພໍ່ແມ່ຄື ໃສ່ຊື່ບ້ານເກີດຂອງພໍ່ປະສົມກັບຊື່ບ້ານເກີດຂອງແມ່ເພື່ອຕັ້ງຊື່ໃຫ້ລູກ, ຍົກຕົວຢ່າງຄື ບ້ານເກີດຂອງພໍ່ແມ່ນ ຢູ່ທ້າຍບິງ, ບ້ານເກີດຂອງແມ່ແມ່ນຢູ່ຮ່າໂນ້ຍ, ດັ່ງນັ້ນຈຶ່ງຕັ້ງຊື່ໃຫ້ລູກແມ່ນ ທ້າຍຮ່າ. ໃນທຸກວັນນີ້, ເລື່ອງຕັ້ງຊື່ຂອງຊາວຫວຽດນາມ ຍັງຄົງປະຕິບັດຕາມທ່າອຽງສະແດງຄວາມມຸ່ງມາດປາດຖະໜາ, ຄວາມຮັກແພງ. ຍົກຕົວຢ່າງຄື ເດັກສາວຜູ້ໜຶ່ງມີຊື່ວ່າ ຫງອກແອງ (ໝາຍເຖິງແກ້ວມະນີທີ່ຮຸ່ງໃສ ແລະ ປະເສີດຂອງພໍ່ແມ່) ຫຼືຊື່ຂອງຜູ້ຊາຍຄື ເຍີນ (ໝາຍເຖິງຄວາມເປັນມະນຸດ), ຈີ້ (ໝາຍເຖິງພູມປັນຍາ ) , ຫຼືວິທີຕັ້ງຊື່ໃຫ້ລູກຊາຍຕາມທຳມະຊາດຄື : ໜຸຍ (ໝາຍເຖິງ ພູ), ຫາຍ (ໝາຍເຖິງທະເລ )...ຊຶ່ງເປັນການສະແດງໃຫ້ເຫັນຄວາມເຊື່ອໝັ້ນວ່າ ເມື່ອລູກໃຫຍ່ຂຶ້ນ ຈະກາຍເປັນຜູ້ທີ່ຈິດໃຈແຮງກ້າ, ໝັ້ນຄົງເຂັ້ມແຂງ .

ໃນວັນນີ້, ເຖິງວ່າໄດ້ຮັບຜົນສະທ້ອນຈາກວິທີຕັ້ງຊື່ຂອງປູຍ່າຕາຍາຍກໍຕາມ, ແຕ່ວິທີສັງເກດກ່ຽວກັບການຕັ້ງຊື່ໃຫ້ລູກເຕົ້າ ແມ່ນບໍ່ພຽງແຕ່ມີຄວາມໝາຍເທົ່ານັ້ນ, ຫາກຍັງມີລັກສະນະຄວາມປານີດຫຼາຍກ່ວາ. ນາງ ວູ້ແອ້ງຫງວຽດ ຢູ່ຮ່າໂນ້ຍ ມີລູກຊາຍກົກມີຊື່ວ່າ ດິງຕ້ຽນມິນ (ຕ້ຽນມິນໝາຍເຖິງຄວາມກ້າວໜ້າ, ສະຫຼາດສ່ອງໃສ ) ເມື່ອໃກ້ຈະເກີດລູກສາວ, 2 ຜົວເມຍນາງ ໄດ້ປຶກສານຳກັນຫຼາຍເທືອ່ ແລະ ໄດ້ຕົກລົງຕັ້ງຊື່ໃຫ້ລູກສາວວ່າ “ ດິງຫງວຽດແ້ອງ ”. ນາງ ວູ້ແອ້ງຫງວຽດເປີດເຜີຍວ່າ : ( ເທບ )

“ ຂ້າພະເຈົ້າຮູ້ສຶກພໍໃຈເມື່ອ ໄດ້ຕົກລົງຕັ້ງຊື່ໃຫ້ລູກສາວແມ່ນ “ ດິງຫງວຽດແ້ອງ ”, ເພາະໃນຊື່ຂອງຫຼານ ແມ່ນເອົາ ນາມເຊື່ອມຕໍ່ຂອງແມ່. ຍິ່ງກ່ວານັ້ນ, ຊື່ຂອງຫຼານແມ່ນມີຄວາມໝາຍດີງາມທີ່ສຸດ. “ຫງວຽດແ້ອງ ” ໝາຍເຖິງແສງເດືອນຮຸ່ງໃສ. ຂ້າພະເຈົ້າຫວັງວ່າ ເມື່ອໃຫຍ່ຂຶ້ນຫຼານຈະສວຍງາມ ແລະ ມີຊີວິດທີ່ສະຫງົບສຸກ ”

ເລື່ອງຕັ້ງຊື່ໃຫ້ລູກເຕົ້າແມ່ນຂຶ້ນກັບຫຼາຍປັດໄຈ, ໃນນັ້ນປັດໄຈຈິດຕະສາດ ຂອງພໍ່ແມ່ ແລະ ຍາດຕິພີນ້ອງໃນຄອບຄົວແມ່ນແມ່ນສວມບົດບາດສຳຄັນ. ແຕ່ທ່າອຽງລວມ ສຳລັບຊື່ຂອງຊາວຫວຽດນາມເມື່ອກ່ອນນີ້ ແລະ ໃນປະຈຸບັນ ລ້ວນແຕ່ມຸ່ງໄປສູ່ສິ່ງທີ່ດີງາມ ແລະ ມີຄວາມໝາຍໃນການດຳລົງຊີວິດ. ວິທີຕັ້ງຊື່ ກໍແມ່ນຮີດຄອງປະເພນີທີ່ເປັນໜ້າຈັບໃຈ ແລະ ແນ່ນອນວ່າ ຍາມໃດກໍມີທີ່ຕັ້ງບົດບາດໃດໜຶ່ງໃນການດຳລົງຊີວິດ ແລະ ທາງດ້ານພາສາສາດຂອງຊາວຫວຽດນາມ.

Tag: