(VOV5) - Hà Nội đang hướng tới một tầm nhìn phát triển đến năm 2100 với điểm nhấn là tái thiết giá trị khu vực nội đô, bảo tồn hồn cốt Thăng Long-Hà Nội, tạo không gian phát triền mới.
Hội đồng Nhân dân (HĐND) Thành phố Hà Nội mới đây đã thông qua Nghị quyết về các nội dung chính của Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội với tầm nhìn 100 năm. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để định hình không gian phát triển Thủ đô trong dài hạn.
Nghe âm thanh bài viết tại đây:
Định hướng phát triển không gian và hạ tầng đô thị của Hà Nội được xây dựng theo cấu trúc không gian chiến lược, xác định các không gian di sản văn hóa, lịch sử, cảnh quan dọc sông Đà, sông Hồng, sông Đuống. Một trong những giải pháp trọng tâm là tái cấu trúc mô hình phát triển Thủ đô theo hướng đô thị đa cực - đa trung tâm, gắn với cấu trúc đô thị đa tầng - đa lớp. Mục tiêu là phân bố hợp lý dân cư, không gian sản xuất - dịch vụ và hệ thống hạ tầng, qua đó giảm áp lực cho khu vực đô thị lõi.
 Định hướng cấu trúc đô thị nội đô theo Đồ án quy hoạch tổng thể thủ đô tầm nhìn 100 năm. Nguồn: UBND TP. Hà Nội |
Tiến sỹ, Kiến trúc sư, Ngô Trung Hải, Phó Chủ tịch Hội quy hoạch và Phát triển đô thị Việt Nam, cho rằng: "Nghị quyết của HĐND Thành phố là sự tích hợp giữa Quy hoạch Thủ đô và Quy hoạch chung xây dựng Hà Nội thành 1 quy hoạch 1 tầm nhìn dài hạn nói chung. Tôi mong muốn quy hoạch này sẽ đặt Hà Nội, định vị Thủ đô Hà Nội trên Bản đồ các đô thị lớn, cực lớn trên thế giới. Tầm nhìn trước đây, Hà Nội sẽ là thành phố hàng đầu trong hệ thống đô thị của Châu Á-Thái Bình Dương. Chúng ta cần định vị Hà Nội trong bản đồ này".
Quy hoạch tổng thể Thủ đô mới đặt mục tiêu đưa Hà Nội không chỉ giữ vai trò đầu não chính trị, mà còn trở thành cực tăng trưởng trung tâm, tạo lập không gian và dư địa phát triển, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số, với tầm nhìn 100 năm và xa hơn. Mục tiêu này nhằm bảo đảm sự phát triển của Thủ đô tương xứng với vị thế là Thủ đô của quốc gia có thu nhập cao theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Đồng thời, Quy hoạch xác định Hà Nội phải có sức lan tỏa, dẫn dắt và thúc đẩy sự phát triển của vùng Đồng bằng sông Hồng, Vùng Thủ đô, Vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ và cả nước.
Bí thư Thành ủy Hà Nội, ông Nguyễn Duy Ngọc, nhấn mạnh: "Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm không chỉ thiết kế không gian phát triển đô thị và nông thôn, mà quan trọng hơn là định hình tầm vóc, bản sắc, cấu trúc kinh tế - xã hội của Thủ đô trong dài hạn, đặt Hà Nội trong mối liên kết chặt chẽ với vùng Thủ đô, với cả nước và quốc tế. Trên nền tảng đó, thể chế mà trọng tâm là Nghị quyết của Bộ Chính trị và Luật Thủ đô - đóng vai trò nền tảng chính trị, trụ cột pháp lý nhằm tháo gỡ căn cơ những điểm nghẽn về cơ chế, chính sách, đồng thời kiến tạo những khuôn khổ và công cụ vượt trội, đủ mạnh để hiện thực hóa tầm nhìn quy hoạch, chuyển hóa định hướng chiến lược thành động lực phát triển cụ thể, bền vững và có sức lan tỏa lâu dài".
 Khu ẩm thực phố Tạ Hiện - Lương Ngọc Quyến, nằm giữa lòng phố cổ Hà Nội, luôn tấp nập du khách trong nước và quốc tế. Ảnh: VOV |
Cấu trúc Vùng đô thị Hà Nội trong tương lại được định hướng theo mô hình “Chùm đô thị hướng tâm”, quy hoạch 9 cực tăng trưởng và 9 trung tâm lớn; xác lập 9 trục không gian, hành lang kinh tế, đô thị bám theo các trục giao thông huyết mạch... Các khu vực gắn với bảo tồn, tôn tạo gồm Trung tâm chính trị - hành chính Ba Đình; khu vực hồ Gươm và phụ cận; khu phố cổ, phố cũ; khu vực hồ Tây; hai bên sông Hồng gắn với trục cảnh quan.
Ông Ngô Trung Hải cho biết: "Trong việc tái cấu trúc lại Thủ đô, tôi thấy rõ nét nhất là việc hình thành 10 tuyến đường sắt đô thị, và 10 tuyến đường sắt này sẽ khẳng định sự đột phá mà các quy hoạch cũ đã đặt ra. Ngoài ra, hệ thống giao thông công cộng với hệ thống đường sắt nhanh, sẽ đưa người dân ra sinh sống tại các đô thị vệ tinh, các cực mới cùng 9 hướng phát triển mới của Hà Nội theo Nghị quyết vừa thông qua. Sự thành công của các cực mới, trung tâm mới, đô thị vệ tinh sẽ được quyết định bởi việc thành phố xây 10 tuyến hay hơn 10 tuyến đường sắt đô thị. Theo tôi đây là bước đột phá lớn nhất mà Hà Nội đã đặt ra trong 10 năm tới. Tôi tin Hà Nội sẽ hoàn thiện việc tái cấu trúc vì nhân dân thấy đi lại rất thuận tiện".
Về bố trí phân vùng dân cư, Hà Nội đề xuất giãn dân nội đô theo lộ trình. Người dân thuộc diện giải tỏa, di dời một phần được bố trí tái định cư tại chỗ; phần còn lại được sắp xếp tại các khu đô thị mới ở các cực tăng trưởng, như: Đông Anh, Gia Lâm, Hòa Lạc, với hạ tầng và tiện ích đồng bộ. Theo tính toán, giai đoạn 2026-2035, Hà Nội dự kiến di dời khoảng 442.000 người, phần lớn ở khu vực sông Hồng, hồ Tây và một số tuyến phố. Giai đoạn 2036-2045, Hà Nội sẽ tiếp tục di dời khoảng 420.000 người tại khu phố cổ, khu phố cũ và tại các khu vực còn lại. Như vậy, trong toàn bộ giai đoạn 2026-2045, Hà Nội đề xuất di dời hơn 860.000 người dân để phục vụ mục tiêu tái cấu trúc đô thị, hướng tới một Thủ đô phát triển xanh, thông minh và bền vững.
 Khu tập thể Vĩnh Hồ nhìn từ trên cao. Ảnh: VOV |
Phó Chủ tịch Hội quy hoạch và Phát triển đô thị Việt Nam, Ngô Trung Hải, cho rằng: "Hà Nội cần phát triển ra ngoài tốt, hình thành các trung tâm, các đô thị tốt, có cơ sở hạ tầng tốt, tạo công ăn, việc làm cho người dân… và nối kết với nội đô cũ. Khi kết nối tốt bằng hệ thống giao thông công cộng, người dân sẽ tự rời nội đô… bởi người dân sẽ chọn nơi có môi trường sống tốt hơn, trong lành hơn, công việc tốt hơn và đi lại giữa nội đô nhanh hơn. Khi đó chúng ta sẽ thành công với bài toán đa cực, đa trung tâm, trong khi vẫn giữ được lõi chính là các khu phố cổ".
Theo Quy hoạch, toàn bộ địa giới hành chính Thủ đô Hà Nội gồm 126 đơn vị hành chính cấp xã (51 phường, 75 xã), với tổng diện tích khoảng 3.360 km². Hà Nội đang hướng tới một tầm nhìn phát triển đến năm 2100 với điểm nhấn là tái thiết giá trị khu vực nội đô, bảo tồn hồn cốt Thăng Long-Hà Nội, tạo không gian phát triền mới. Thách thức lớn nhất lúc này là biến tầm nhìn thành hành động, khung pháp lý đủ mạnh, huy động được nguồn lực xã hội và quy trình triển khai minh bạch, đồng thuận, để vừa phát triển, vừa đảm bảo quyền lợi chính đáng cho người dân. Đây được coi là một cuộc cách mạng về đô thị ở Việt Nam để sớm đưa Hà Nội trở thành 1 trong những đô thị hàng đầu thế giới.