(VOV5) - Tỉnh Gia Lai đã có các chính sách hỗ trợ cước phí công nghệ cho ngư dân, giúp họ chuyển từ quản lý hoạt động đánh bắt thủ công sang phương thức minh bạch, đúng luật và có trách nhiệm.
Từ năm 2026, hoạt động khai thác hải sản xa bờ tại tỉnh Gia Lai chính thức bước vào lộ trình bắt buộc ứng dụng công nghệ nhằm đáp ứng các quy định về phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU). Sự thay đổi này đang được ngư dân Gia Lai tích cực hưởng ứng.
 Tàu thuyền neo đậu trên Cảng cá Quy Nhơn. Ảnh: Nguyễn Thảo/VOV |
Chuẩn bị cho chuyến ra khơi, ông Nguyễn Thiện, phường Hoài Nhơn Đông, cùng nhiều ngư dân đã tới phòng điều hành của Cảng cá Quy Nhơn (Gia Lai) để cài đặt và làm quen với ứng dụng nhật ký khai thác điện tử trên điện thoại thông minh.
Dưới sự hướng dẫn của cán bộ cảng, ông Thiện từng bước thao tác các tính năng, như: tự động cập nhật vị trí tàu, ghi nhận thời gian thả lưới, đăng ký xuất - cập cảng, đăng ký thành viên đội tàu.
Ông Nguyễn Thiện chia sẻ thiết bị giám sát hành trình (VMS) giúp ngư dân minh bạch vị trí khai thác, đáp ứng các tiêu chuẩn của Ủy ban Châu Âu, qua đó hạn chế vi phạm và tránh các mức xử phạt hành chính: “Được cán bộ hướng dẫn, tôi thấy vấn đề sử dụng nhật ký khai thác điện tử là đúng. Làm đúng, họ duyệt, còn không đúng thì cảng sẽ không làm thủ tục xuất bến. Tôi phải cố gắng làm cho bằng được”.
 Ngư dân tỉnh Gia Lai tích cực chấp hành các quy định mới, để phát triển nghề cá bền vững. Ảnh: Nguyễn Thảo/VOV |
Cũng đến làm thủ tục xuất bến cho đội 10 tàu do mình quản lý chuẩn bị ra khơi, ông Nguyễn Anh Hùng (phường Hoài Nhơn Đông) cho biết từ năm 2025, các thuyền trưởng trong đội đã sử dụng thành thạo VMS. Từ ngày 1/1/2026, đội tàu tiếp tục chấp hành thêm quy định về sử dụng nhật ký khai thác điện tử nhằm bảo đảm hải sản có nguồn gốc rõ ràng: “Trước đây mình ghi nhật ký bằng giấy, sau khi đánh bắt lên, thuyền trưởng sẽ ước tính sản lượng, ghi lại. Đến khi tàu vào bờ thì hoàn thành các thủ tục. Tới giờ, theo chủ trương của Chính phủ về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không khai báo, không theo quy định (IUU), đội ngũ tàu, chủ tàu, thuyền trưởng phải thực hiện online”.
Ông Nguyễn Anh Dũng, Phó Giám đốc Ban Quản lý Cảng cá Quy Nhơn, cho biết chuyển đổi công nghệ trong hoạt động đánh bắt không chỉ giúp minh bạch hóa nguồn gốc hải sản theo yêu cầu của luật pháp quốc tế, mà còn tạo điều kiện để doanh nghiệp hoàn thiện hồ sơ xuất khẩu sang các thị trường nhanh hơn: “Theo quy định, tất cả các tàu trên 15 mét phải có thiết bị giám sát hành trình (VMS). Đến nay, 3.000 tàu đã lắp đặt đầy đủ, đạt 100%. Không có thiết bị, ngư dân không thể đi khai thác vì cảng cá không làm thủ tục cho ra khơi. Thực tế, ngư dân cũng ý thức rất tốt việc không được khai thác sai vùng, sai tuyến, không xâm phạm vùng cấm. Nhận thức của họ về vấn đề này là rất rõ”.
 Từ 1/1/2026, Cảng cá Quy Nhơn có yêu cầu bắt buộc với tàu thuyền ra khơi, phải có thiết bị giám sát hành trình và nhật ký khai thác điện tử. Ảnh: Nguyễn Thảo |
Toàn tỉnh Gia Lai hiện có khoảng 5.742 tàu cá, trong đó hơn 3.100 tàu có chiều dài trên 15 mét, thường xuyên hoạt động khai thác ở vùng khơi. Để đồng hành và khuyến khích ngư dân tuân thủ các quy định về IUU, cuối năm 2025, tỉnh Gia Lai đã có các chính sách hỗ trợ cước phí công nghệ cho ngư dân, giúp họ chuyển từ quản lý hoạt động đánh bắt thủ công sang phương thức minh bạch, đúng luật và có trách nhiệm.